ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: କେନ୍ଦ୍ର ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା, ରେଳ ଏବଂ ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅଶ୍ୱିନୀ ବୈଷ୍ଣବ, ଆଜି ଗଣମାଧ୍ୟମକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିବା ସହିତ ଭାରତର ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଇକୋସିଷ୍ଟମକୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ତରକୁ ନେବା ପାଇଁ ସରକାରଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ରୂପରେଖ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଅବସରରେ, ସେମିକନ୍ ୨.୦ ଯୋଜନାର ସମସ୍ତ ଛଅଟି ସ୍ତମ୍ଭ ପାଇଁ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ଜାରି କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ଭାରତର ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷମତାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଦିଗରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ।
ଏହି ଯୋଜନା ପ୍ରଥମ ସେମିକନ୍ ଇଣ୍ଡିଆ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଗତି ଉପରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଚିପ୍ ଡିଜାଇନ୍, ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ପ୍ୟାକେଜିଂ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଉପକରଣ, ସାମଗ୍ରୀ, ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ ତଥା ପ୍ରତିଭା ବିକାଶ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ମୂଲ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳରେ ଆର୍ଥିକ ଏବଂ ଭିତ୍ତିଭୂମି ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରେ।
ଏହି ଯୋଜନାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଯୋଗାଣ-ଶୃଙ୍ଖଳ ସ୍ଥିରତାକୁ ଉନ୍ନତ କରି ଏବଂ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ନେତୃତ୍ୱ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଭାରତର ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା। ଏହା ୧୦ ଟି ବର୍ଗକୁ କଭର କରୁଥିବା ଛଅଟି ସ୍ତମ୍ଭ ମାଧ୍ୟମରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ।
ସେମିକନ୍ ୨.୦ ଅଧୀନରେ ଛଅଟି ସ୍ତମ୍ଭ ହେଉଛି:
- ସ୍ତମ୍ଭ ୧ – ଡିଜାଇନ୍
- ସ୍ତମ୍ଭ ୨ – ମେସିନ୍ ଏବଂ ସାମଗ୍ରୀ
- ସ୍ତମ୍ଭ ୩ – ଅଧିକ ଫ୍ୟାବ୍ ସ୍ଥାପନ କରିବା
- ସ୍ତମ୍ଭ ୪ – ଏଟିଏମପି /ଓଏସଏଟି ଶିଳ୍ପକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିବା
- ସ୍ତମ୍ଭ ୫ – ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ
- ସ୍ତମ୍ଭ ୬ – ପ୍ରତିଭା ବିକାଶ
ସ୍ତମ୍ଭ ୧ – ଡିଜାଇନ୍: ବର୍ଗ: ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଆଇପି, ଚିପ୍ସ, ସିଷ୍ଟମ୍-ଅନ୍-ଚିପ୍ସ (ଏସଓସି), ଏବଂ ଜାତୀୟ ଗୁରୁତ୍ୱ ଏବଂ ରଣନୈତିକ ପ୍ରାଥମିକତା ପାଇଁ ମଡ୍ୟୁଲ୍ ଡିଜାଇନ୍; ବାଣିଜ୍ୟିକ କ୍ଷେତ୍ର ପାଇଁ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଆଇପି, ଚିପ୍ସ ଏବଂ ଏସଓସି ଡିଜାଇନ୍; ଏବଂ ନିୟୋଜନ ପାଇଁ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଆଇପି /ଚିପ୍ସ/ଏସଓସି ପାଇଁ ନିୟୋଜନ-ଲିଙ୍କ୍ଡ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ (ଡିଏଲଆଇ)।
ସ୍ତମ୍ଭ ୨ – ମେସିନ୍ ଏବଂ ସାମଗ୍ରୀ: ବର୍ଗ: ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଉତ୍ପାଦନ ଇକୋସିଷ୍ଟମ।
ସ୍ତମ୍ଭ ୩ – ଅଧିକ ଫାବ୍ସ ସ୍ଥାପନ କରିବା: ବର୍ଗ: ସିଲିକନ୍ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ୱେଫର ଫାବ୍ସ; କମ୍ପାଉଣ୍ଡ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର/ଫୋଟୋନିକ୍ସ/ସେନ୍ସର (ଏମଇଏମଏସ୍ ସମେତ) ଫ୍ୟାବ୍/ଡିସ୍କ୍ରିଟ୍ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଫାବ୍ସ; ଏବଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ଫାବ୍ସ।
ସ୍ତମ୍ଭ ୪ – ଏଟିଏମପି /ଓଏସଏଟି ଶିଳ୍ପକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିବା: ବର୍ଗ: ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଆସେମ୍ବଲି, ପରୀକ୍ଷଣ, ମାର୍କିଂ ଏବଂ ପ୍ୟାକେଜିଂ (ଏଟିଏମପି) / ଆଉଟସୋର୍ସଡ୍ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଆସେମ୍ବଲି ଏବଂ ପରୀକ୍ଷଣ (ଓଏସଏଟି) ସୁବିଧା।
ସ୍ତମ୍ଭ ୫ – ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ: ବର୍ଗ: ଉନ୍ନତ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ପାଇଁ ଆର ଆଣ୍ଡ ଡି।
ସ୍ତମ୍ଭ ୬ – ପ୍ରତିଭା ବିକାଶ: ବର୍ଗ: ପ୍ରତିଭା ବିକାଶ।
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଅଶ୍ୱିନୀ ବୈଷ୍ଣବ କହିଥିଲେ ଯେ “ଭାରତ ମାତ୍ର ଚାରି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୧୦ ବର୍ଷର ୮୫,୦୦୦ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଇଞ୍ଜିନିୟର ବିକାଶର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିଛି, ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ଲକ୍ଷ ଅଧିକ ଇଞ୍ଜିନିୟର ବିକାଶର ଏକ ନୂତନ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି। ଆଗାମୀ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ, ବିଶ୍ୱ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଶିଳ୍ପର ବଜାରର ପ୍ରାୟ ୧୦% ଭାରତରେ ରହିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି। ଟିୟର-II ଏବଂ ଟିୟର -III ସହରଗୁଡ଼ିକର ଛାତ୍ରମାନେ ପୂର୍ବରୁ ୨୫୦ ରୁ ଅଧିକ ଚିପ୍ସ ଡିଜାଇନ୍ କରିସାରିଛନ୍ତି। ଗୋଟିଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ, ଶିଳାନ୍ୟାସର ମାତ୍ର ୧୩ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଉତ୍ପାଦନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ୨୦୦ ଦିନ, ୧୫୦ ଦିନ ଏବଂ ଅନେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ୯୦ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଅନୁମୋଦନ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା। ଭାରତରେ ବିକଶିତ ହେଉଥିବା ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଇକୋସିଷ୍ଟମ ମଧ୍ୟ ୫୦,୦୦୦-୬୦,୦୦୦ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିଯୁକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି।”
ସେମିକନ୍ ୨.୦ ଅଧୀନରେ ସମର୍ଥିତ ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକର ଅବଧି ସାଧାରଣତଃ ଛଅ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିବ, ଯେତେବେଳେ ଯୋଜନାଟି ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଭାବରେ ତିନି ବର୍ଷ ପାଇଁ ଆବେଦନ ନିମନ୍ତେ ଖୋଲା ରହିବ।
ଭାରତ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ମିଶନ (ଆଇଏସଏମ୍) ସେମିକନ୍ ୨.୦ ପାଇଁ ନୋଡାଲ୍ ଏଜେନ୍ସି ହେବ। ଏହା ଆବେଦନଗୁଡ଼ିକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିବ, ବୈଷୟିକ ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ, ଆବେଦନକାରୀଙ୍କୁ ସୁପାରିଶ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ତଦାରଖ କରିବ। ଆଇଏସଏମ୍ ସି-ଡିଏସି ସହାୟତାରେ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ନିୟୋଜନ ବର୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିପାରିବ। ମିଶନ୍ ୨୦୨୬ ରୁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନବସୃଜନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଡିପ୍-ଟେକ୍ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ଘୋଷଣା କରିପାରେ।
ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା ପାଇଁ ବଜେଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବ, ଅନୁମୋଦିତ ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ଅନୁଯାୟୀ ନୋଡାଲ୍ ଏଜେନ୍ସି ଦ୍ୱାରା ବଣ୍ଟନ କରାଯିବ। ଯୋଜନାର ପ୍ରଭାବ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଏବଂ ପରିବର୍ତ୍ତନ କିମ୍ବା ଜାରି ରଖିବା ବିଷୟରେ ବିଚାର କରିବା ପାଇଁ ତିନି ବର୍ଷ ପରେ କିମ୍ବା ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ଏକ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରାଯିବ।