ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି କି ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ ପରେ ରାଜସ୍ଥାନରେ ଦୁଇଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ? ହୋଇପାରେ ନୁହେଁ, ଏହା ସତ। ବାସ୍ତବରେ, ୧୯୫୨ର ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଅଜମେର-ମେରୱାରାର ୩୦ଟି ଆସନ ପାଇଁ ପୃଥକ୍ ନିର୍ବାଚନ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା। ଯେଉଁଠି ରାଜସ୍ଥାନ ଭଳି କଂଗ୍ରେସକୁ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ମିଳିଥିଲା। ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ଟିକାରାମ ପାଲିଓ୍ଵାଲ ରାଜସ୍ଥାନର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ହରିଭାଉ ଉପାଧ୍ୟାୟ ଅଜମେରରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଭାବେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ସେହି ସମୟରେ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ୨୬ଟି ଆସନରୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଗୋଟିଏ ବଦଳରେ ୨ଟି ଆସନରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତିଙ୍କୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ଦେବା ପାଇଁ ରାଜସ୍ଥାନରୁ ୨୦ ଜଣ ଏବଂ ଅଜମେର-ମାରୱାଡ଼ାରୁ ୨ ଜଣ ଲେଖାଏଁ ବିଧାୟକ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ।
ରାଜସ୍ଥାନରେ ୧୪୦ ଆସନରୁ ୧୬୦ ବିଧାୟକ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଜନଜାତିଙ୍କୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ଦେବା ପାଇଁ ୨୦ଟି ଆସନ ପାଇଁ ୨ ଜଣ ଲେଖାଏଁ ପ୍ରାର୍ଥୀ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମଣଗଡ଼, କ୍ଷେତରୀ ଓ ଚୁରୁ ବ୍ୟତୀତ ହିଣ୍ଡୌନ, ଲକ୍ଷ୍ମଣଗଡ଼-ରାଜଗଡ଼, ବୈର, ବାରି, ଟୌଙ୍କ, ଜୟପୁର-ଚକସୁ, ଲାଲସୋତ-ଦୌସା, ବଡ଼ି ସାଦ୍ରି-କାପାସନ, ଶାହପୁରା-ଘନେଡ଼ା, ରେଲମାଗାରା, ଲାଡପୁରା, ଝଲରାପାଟନ ଓ ରାଇସିଂହନଗର-କରନପୁରରୁ ଜଣେ ଲେଖାଏଁ ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ପ୍ରାର୍ଥୀ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ଡୁଙ୍ଗରପୁର, ପ୍ରତାପଗଡ଼-ନିମ୍ବହେରା, ସାଇରା ଓ ସାରଦା-ସାଲୁମ୍ବରରେ ସାଧାରଣ ପରିଷଦ ସହ ଜଣେ ଏସଟି ବିଧାୟକ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ।
ମିଶ୍ରଣରେ ବିଳମ୍ବ ହେତୁ ପୃଥକ୍ ନିର୍ବାଚନ
୧୯୪୯ରେ ରାଜସ୍ଥାନର ମିଶ୍ରଣ ପରେ ମଧ୍ୟ ଅଜମେର-ମାରୱାଡ଼ା ଏଥିରେ ସାମିଲ ହୋଇନଥିଲେ । ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର ଗଠନ ପାଇଁ ୧୯୫୨ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ପ୍ରଥମ ନିର୍ବାଚନରେ ୩୦ ଜଣିଆ ବିଧାନସଭା ପାଇଁ ପୃଥକ୍ ନିର୍ବାଚନ ହୋଇଥିଲା। ଯେଉଁଥିରେ କଂଗ୍ରେସକୁ ୨୧ ଟି ଆସନ ମିଳିଥିଲା। ଅଜମେର-୧ (ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ), ଅଜମେର-୨ (ପୂର୍ବ), ଜେଠନା, ନାସିରାବାଦ, କେକ୍ରି ଏବଂ ମସୁଦାରୁ ୨ ଜଣ ଲେଖାଏଁ ସଦସ୍ୟ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ୧୯୫୬ରେ ମିଶ୍ରଣ ପରେ ୧୯୫୭ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଅଜମେର-ମାରୱାରାଡ଼ା ରାଜସ୍ଥାନରେ ସାମିଲ ହୋଇଥିଲା।
୧୯୫୨ର ପ୍ରଥମ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜସ୍ଥାନର ଅଂଶ ନ ଥିବାରୁ ଅଜମେର-ମାରୱାଡ଼ା ନିର୍ବାଚନ ଅଲଗା ହୋଇଯାଇଥିଲା। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଜସ୍ଥାନ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ସେହି ସମୟରେ ଦୁଇଜଣ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ୧୯୫୬ରେ ମିଶ୍ରଣ ପରେ ୧୯୫୭ ନିର୍ବାଚନରେ ଅଜମେର-ମାରୱାଡ଼ା ବିଧାନସଭା ଆସନକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା।