ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଗତ ସୋମବାର ରାତିରେ (ଜୁନ୍ ୨୨, ୨୦୨୬), ଦିଲ୍ଲୀରୁ ଅମୃତସର ଅଭିମୁଖେ ଯାତ୍ରା କରୁଥିବା ଏୟାର ଇଣ୍ଡିଆର ବିମାନ AI-୪୭୯ ଏକ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ତ୍ରୁଟିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ଫଳରେ ବିମାନଟି ଏହାର ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ମାର୍ଗରୁ ବିଚ୍ୟୁତ ହୋଇ ପାକିସ୍ତାନୀ ବାୟୁମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲା। ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ପାକିସ୍ତାନ ବିମାନ ଟ୍ରାଫିକ୍ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କଠାରୁ ଏକ ଚେତାବନୀ ପାଇବା ପରେ ପାଇଲଟ୍ ଏହା ବିଷୟରେ ଅବଗତ ହୋଇଥିଲେ, ଯାହା ପରେ ବିମାନଟି ୟୁ-ଟର୍ଣ୍ଣ ନେଇ ଭାରତୀୟ ବାୟୁମଣ୍ଡଳକୁ ଫେରି ଆସିଥିଲା। ଏହି ଘଟଣା ଏକ ସାଧାରଣ ବିଚ୍ୟୁତ ମାର୍ଗ ନୁହେଁ, କାରଣ ବିମାନ ଯେଉଁ ବାୟୁମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲା ତାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରତୀୟ ବିମାନ ପାଇଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ ଅଛି।
ପାକିସ୍ତାନ ବିମାନବନ୍ଦର କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୫ ଠାରୁ ଭାରତୀୟ ପଞ୍ଜିକରଣ ଥିବା ସମସ୍ତ ବିମାନ ପାଇଁ ଏହାର ଆକାଶ ମାର୍ଗକୁ ବନ୍ଦ କରିଦେଇଛି। ଏହି ବାୟୁମଣ୍ଡଳକୁ ଏକ NOTAM ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରତି ମାସରେ ବିସ୍ତାର କରାଯାଇଛି। ଏହି ନିଷେଧ AI-୪୭୯ ବିଚଳିତ ହେବା ରାତିରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ଏହାକୁ ଜୁନ୍ ୨୪ ସକାଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥିଲା। ଜୁନ୍ ୧୬ ତାରିଖରେ ଜାରି ହୋଇଥିବା ଏକ ନୂତନ NOTAM ରହଣିକୁ ଜୁଲାଇ ୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲା। ଏହି କାରଣରୁ ବିମାନଟି ଲାହୋର ଉଡ଼ାଣ ସୂଚନା କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କରିବା ମାତ୍ରେ ପାକିସ୍ତାନର ବିମାନ ଟ୍ରାଫିକ୍ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ତୁରନ୍ତ ଏକ ଚେତାବନୀ ଜାରି କରିଥିଲେ।
ପହଲଗାମ୍ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ତିକ୍ତ। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ ବନ୍ଦ ଆକାଶ ମାର୍ଗରେ ଏକ ଭାରତୀୟ ବିମାନର ଉଡ଼ାଣ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଅଧିକ ଗମ୍ଭୀର କରିଥାଏ। ତଥାପି, ଅମୃତସର ବିମାନବନ୍ଦରର ସୂତ୍ର ସୂଚିତ କରୁଛି ଯେ, ବିମାନଟି ପାକିସ୍ତାନ ସୀମା ଭିତରକୁ ଦେଢ଼ ମାଇଲରୁ ଅଧିକ ପ୍ରବେଶ କରିନଥିଲା। ସୋମବାର ରାତି ୯:୧୮ ରେ ବିମାନଟି ଦିଲ୍ଲୀରୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟଠାରୁ ମାତ୍ର ତିନି ମିନିଟ୍ ବିଳମ୍ବରେ ଉଡ଼ାଣ କରିଥିଲା। ଅମୃତସରରେ ଅବତରଣ ରାତି ୧୦:୩୦ ରେ କରାଯିବାର ସ୍ଥିର ହୋଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ମଝି ଆକାଶରେ ଏକ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ତ୍ରୁଟି ବିମାନର ନେଭିଗେସନ୍କୁ ବାଧା ଦେଇଥିଲା, ଯାହା ଫଳରେ ଏହା ସୀମା ପାର କରିଥିଲା।
ଭାରତୀୟ ବାୟୁମଣ୍ଡଳକୁ ଫେରିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ୟା ଜାରି ରହିଥିଲା। ସେତେବେଳକୁ ଅମୃତସର ବିମାନବନ୍ଦରରେ ଟ୍ରାଫିକ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା, ଯାହା ବିମାନକୁ ଅବତରଣ କରିପାରିନଥିଲା। ବିମାନଟି କିଛି ସମୟ ପାଇଁ ଅମୃତସର ଚାରିପାଖରେ ଘୂରି ବୁଲିଲା, ତାପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କକ୍ଷର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହାକୁ ଦିଲ୍ଲୀ ଫେରାଇ ନିଆଯାଇଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଏହା ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବରେ ଅବତରଣ କରିଥିଲା। ପ୍ରାୟ ଦୁଇ ଘଣ୍ଟା ଅପେକ୍ଷା କରିବା ପରେ ବିମାନକୁ ଅମୃତସରକୁ ଫେରିବା ପାଇଁ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଶେଷରେ ସୋମବାର-ମଙ୍ଗଳବାର ରାତି ପ୍ରାୟ ୨:୨୦ ରେ ଅମୃତସର ବିମାନବନ୍ଦରରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବରେ ଅବତରଣ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଯାତ୍ରୀମାନେ ପ୍ରାୟ ଚାରି ଘଣ୍ଟା ବିଳମ୍ବ ସହ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ବିମାନବନ୍ଦର ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ରନୱେ ଉପଲବ୍ଧତା ଏବଂ ଟ୍ରାଫିକ୍ ଯୋଗୁଁ ବିମାନକୁ ମଝି ଆକାଶରେ ରଖିବା ଏକ ସାଧାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା। କିନ୍ତୁ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରକୃତ କାରଣ ଏକ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ତ୍ରୁଟି ଏବଂ ରୁଟ୍ ରୁ ବିଚ୍ୟୁତି ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଉଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ତଦନ୍ତ ଚାଲିଛି, ଏବଂ ନାଭିଗେସନ୍ ସିଷ୍ଟମରେ ତ୍ରୁଟି କ’ଣ ହୋଇଥିଲା ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ।