ଚାଣକ୍ୟ ନୀତି: ସ୍ୱାମୀ ଏବଂ ସ୍ତ୍ରୀ ପରସ୍ପର ପାଇଁ ପରିପୂରକ। କିନ୍ତୁ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏପରି କିଛି ବିଶେଷ ଜିନିଷ ଅଛି ଯାହା ଭୁଲରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ସ୍ତ୍ରୀ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ସେଗୁଡିକ ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିବା ସମୟରେ ଅନେକ ପ୍ରକାରର ସମସ୍ୟାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବାକୁ ପଡିବ।
ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଏହିସବୁ କଥା କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ପତ୍ନୀ:
ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବିବାହ ପରେ ମହିଳାମାନେ ନିଜ ବାପା ଘର ଲୋକଙ୍କୁ ଶ୍ଵଶୁର ଘରର ମନ୍ଦ କଥା ଏବଂ ଶ୍ଵଶୁର ଘର ଲୋକଙ୍କୁ ନିଜ ବାପା ଘରର ଟେକ ବିଷୟରେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କୁହନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଏହା ଦୁଇ ପରିବାର ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟର ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ। ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ-ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସମ୍ପର୍କ ଉପରେ ଖରାପ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଥାଏ ଏବଂ ଦାମ୍ପତ୍ୟ ଜୀବନରେ ଦୁଃଖ ଆସେ।
ଦାନର ଫଳ କେବଳ ସେତେବେଳେ ମିଳେ, ଯେତେବେଳେ ଗୋଟିଏ ହାତରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଦାନ ଅନ୍ୟ ହାତକୁ ଜଣା ନଥାଏ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ, ଦାନକୁ କେବେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଏଥିରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଶେଷ ହୁଏ। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଯଦି ପତ୍ନୀ ଦାନ କରନ୍ତି, ତେବେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଏହା ଉଲ୍ଲେଖ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ଚାଣକ୍ୟଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ପତ୍ନୀ ନିଜ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ରୋଜଗାରର କିଛି ଅଂଶକୁ ସଞ୍ଚୟ ଭାବରେ ରଖିବା ଉଚିତ ଏବଂ ଏହା ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ପରିବାରର କଠିନ ସମୟରେ ଏହି ଟଙ୍କା ଉପଯୋଗୀ ହୋଇଥାଏ। ଯଦି ଆପଣ ଏହା କରନ୍ତି ନାହିଁ, ତେବେ ସଞ୍ଚୟ କୌଣସି କାରଣରୁ ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇପାରେ।
ବିବାହିତ ଜୀବନକୁ ସଫଳ କରିବା ପାଇଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ:
ପତ୍ନୀମାନେ ନିଜ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପୁରୁଷ ସହିତ ତୁଳନା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହା କରିବା ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ମାନ ସମ୍ମାନକୁ ଆଘାତ ଲାଗିଥାଏ ଏବଂ ବିବାହିତ ଜୀବନରେ ଟେନସନ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଏହି ଜିନିଷ ସ୍ୱାମୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ।
ଚାଣକ୍ୟଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ ଉଭୟ ସ୍ୱାମୀ-ସ୍ତ୍ରୀ ପରସ୍ପର ପ୍ରତି ଭଦ୍ର ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ୍। ନମ୍ରତା ସହିତ ଜଣେ ହୃଦୟକୁ ଶାସନ କରିପାରିବ। ଭଦ୍ର ବ୍ୟବହାର କ୍ରୋଧକୁ ଦୂର କରିଥାଏ, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ଝଗଡା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା କମ୍ ଥାଏ।
ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, କ୍ରୋଧକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କଲେ ବିବାହିତ ଜୀବନ ସଫଳ ହୁଏ। ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି କ୍ରୋଧିତ ହୁଏ, ସେ ଭଲ ଏବଂ ମନ୍ଦ ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ କରିପାରିବ ନାହିଁ। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟରେ ମତଭେଦ ହୋଇପାରେ।