ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତୀୟ ସେନା ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ମାନବଶକ୍ତି ସଙ୍କଟର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି। ପ୍ରାୟ ୧.୮ ଲକ୍ଷ ସୈନିକଙ୍କ ଅଭାବ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି। କୋଭିଡ-୧୯ ମହାମାରୀ ସମୟରେ ସେନା ଏହି ପରିସ୍ଥିତିର ସବୁଠାରୁ ତୀବ୍ର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତି ବନ୍ଦ କରାଯାଇଥିଲା। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ହଜାର ହଜାର ସୈନିକ ଅବସର ନେଉଥିଲେ। ନିଯୁକ୍ତିର ଅଭାବ ଏବଂ ନିରନ୍ତର ଅବସର ଯୋଗୁଁ ଖାଲି ପଦବୀ କ୍ରମାଗତ ଭାବରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିଲା। ୨୦୨୨ ରେ ଅଗ୍ନିପଥ ଯୋଜନା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ଅଭାବ ଏକ ବିପଜ୍ଜନକ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। ଏହିଠାରୁ ଭାରତୀୟ ସେନାର ଗଠନ ଧୀରେ ଧୀରେ ଅସନ୍ତୁଳିତ ହେବାକୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।
ଅଗ୍ନିପଥ ଯୋଜନା ୨୦୨୨ ରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ କେବଳ ୪୬,୦୦୦ ଅଗ୍ନିବୀରଙ୍କୁ ଚୟନ କରାଯାଇଥିଲା। ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରାୟ ୪୦ ହଜାର ସେନାକୁ ଯାଇଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ବାକି ନୌସେନା ଏବଂ ବାୟୁସେନାକୁ ଯାଇଥିଲେ। ଯୋଜନା ଅନୁଯାୟୀ, କିଛି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ନିବୀରଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୧.୭୫ ଲକ୍ଷକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସେହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ୬୦,୦୦୦-୬୫,୦୦୦ ସୈନିକ ଅବସର ନେଉଥିଲେ। ନୂତନ ଅଗ୍ନିବୀରଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା କମ୍ ଥିଲା ଏବଂ ଅବସର ଅଧିକ ଥିଲା। ଏହା ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏକ ଅଭାବ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା, ଯାହା ସନ୍ତୁଳନକୁ ଆହୁରି ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ କରିଥିଲା।
୨୦୨୬ ରେ ଅବସର ନେବେ ପ୍ରଥମ ବ୍ୟାଚ୍
ଅଗ୍ନିବୀର ମଡେଲ୍ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରଥମ ବ୍ୟାଚ୍ ଚାରି ବର୍ଷର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ପୂରଣ କରିବା ପରେ ୨୦୨୬ ରେ ଅବସର ନେବା ଆରମ୍ଭ କରିବ। ଏଥିମଧ୍ୟରୁ କେବଳ ୨୫ ପ୍ରତିଶତ ସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ସେନାରେ ରହିବେ। ଅବଶିଷ୍ଟ ସଂଖ୍ୟା ତା’ପରେ ଚାଲିଯିବ, ଯାହା ସାମଗ୍ରିକ ଅଭାବକୁ ଆହୁରି ବୃଦ୍ଧି କରିବ। ଏହି ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ସେନା ଏବେ ଏହାର ନିଯୁକ୍ତି ଢାଞ୍ଚା ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବା ପାଇଁ କାମ ଆରମ୍ଭ କରିଛି।
ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଗ୍ନିବୀରଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତି ଦେବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି
ସୂଚନା ଅନୁସାରେ, ସେନା ଏବେ ବଡ଼ ଧରଣର ଖାଲିସ୍ଥାନ ପୂରଣ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରୁଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ବାର୍ଷିକ ନିଯୁକ୍ତି ପ୍ରାୟ ୪୫ ହଜାରରୁ ୫୦ ହଜାର ଅଟେ, ଯାହାକୁ କ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଛି। ଏତେ ବଡ଼ ସଂଖ୍ୟା ଆବଶ୍ୟକ କାରଣ ପ୍ରଥମ ବ୍ୟାଚ୍ ୨୦୨୬ ରେ ଚାଲିଯିବ, ଏବଂ ନିୟମିତ ସୈନିକମାନେ ଅବସର ନେବା ଜାରି ରଖିବେ, ଯାହା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟବଧାନ ସୃଷ୍ଟି କରିବ। ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଅଭାବକୁ ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ୨୦୨୫ ରୁ ନିଯୁକ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରାଯିବ।
କ’ଣ ତାଲିମ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଏତେ ବଡ଼ ବ୍ୟାଚ୍ ପରିଚାଳନା କରିପାରିବେ?
ସେନା ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହାର ରେଜିମେଣ୍ଟାଲ୍ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ କ୍ଷମତା, ତାଲିମ କ୍ଷମତା ଏବଂ ଉପଲବ୍ଧ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରୁଛି। ତାଲିମର ଗୁଣବତ୍ତା ପ୍ରଭାବିତ ନ ହେବା ଏବଂ ସମସ୍ତ ସୁରକ୍ଷା ମାନଦଣ୍ଡ ବଜାୟ ରହିବା ନିଶ୍ଚିତ ହେବା ପରେ ହିଁ ବହୁ ସଂଖ୍ୟକ ଅଗ୍ନିବୀରଙ୍କ ନିଯୁକ୍ତି କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଯିବ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଶୀଘ୍ର ନିଆଯିବ ନାହିଁ, ବରଂ ସେନାର ପ୍ରକୃତ କ୍ଷମତା ଅନୁସାରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବ।
ସେନାର ସରକାରୀ ବିବୃତ୍ତି
ଏକ ଗଣମାଧ୍ୟମ ଆଲୋଚନାରେ ସେନା ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ, ଅଗ୍ନିପଥର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ୧.୭୫ ଲକ୍ଷ ଅଗ୍ନିବୀରଙ୍କୁ ସାମିଲ କରିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟା ଚାଲିଛି। ବର୍ତ୍ତମାନର ଅଭାବକୁ ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଅତିରିକ୍ତ ଖାଲି ପଦବୀ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତ କରାଯିବ। ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ସୂଚାଇ ଦିଏ ଯେ, ଆଗାମୀ ମାସଗୁଡ଼ିକରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଯୁକ୍ତି ଆଶା କରାଯିବ।