ଲକ୍ଷ୍ନୌ: ୨୦୨୭ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଜୋର ଧରିଥିବା ବେଳେ ବିରୋଧୀ ଶିବିରରେ ଆସନ ବଣ୍ଟନକୁ ନେଇ ମତଭେଦ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ସମାଜବାଦୀ ପାର୍ଟି (SP) ଓ କଂଗ୍ରେସ ମଧ୍ୟରେ କିଏ କେତେ ଆସନରେ ଲଢ଼ିବ, ତାହାକୁ ନେଇ ଦାବି-ପ୍ରତିଦାବି ଜୋରଦାର ହୋଇଛି। ନେତାମାନଙ୍କ ବୟାନ ମଧ୍ୟ ଏହି ମତଭେଦକୁ ଆହୁରି ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ଆଣିଛି।
ତେବେ ଏହି ଟକ୍କର କେବଳ ଆସନ ବଣ୍ଟନରେ ସୀମିତ ରହିବ ନା ଏହାର ପ୍ରଭାବ ବିରୋଧୀ ମେଣ୍ଟର ଏକତା ଉପରେ ପଡ଼ିବ—ସେନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ଏହି ମଧ୍ୟରେ SP ମୁଖ୍ୟ ଅଖିଳେଶ ଯାଦବଙ୍କ ବୟାନ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱ ବହନ କରୁଛି। ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ବାହାରେ ମତଭେଦ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଭିତରେ ମେଣ୍ଟର ଏକତା ରହିଛି।
ଆସନ ବଣ୍ଟନ ହିଁ ବଡ଼ ପ୍ରସଙ୍ଗ
୪୦୩ ସଦସ୍ୟ ବିଶିଷ୍ଟ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ବିଧାନସଭାରେ ଆସନ ବଣ୍ଟନକୁ ନେଇ SP ଓ କଂଗ୍ରେସର ଦାବି ଭିନ୍ନ ରହିଛି। କଂଗ୍ରେସ ପକ୍ଷରୁ ୧୫୦ ଆସନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦାବି ନେଇ ଆଲୋଚନା ହେଉଥିବା ବେଳେ, SP ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ବିଜୟ ସମ୍ଭାବନା ଓ ନିର୍ବାଚନୀ ଶକ୍ତିକୁ ଆଧାର କରି ଆସନ ବଣ୍ଟନର କଥା କୁହାଯାଉଛି।
କଂଗ୍ରେସର ଯୁକ୍ତି ହେଉଛି, ଗତ କିଛି ନିର୍ବାଚନର ତଥ୍ୟ ଆଧାରରେ ଦଳ ନିଜର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଆସନଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିଛି। ଦଳର ରାଜ୍ୟ ନେତୃତ୍ୱ ପକ୍ଷରୁ ୧୫୦ ଆସନରେ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିବାର ଦାବି ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଅଖିଳେଶ ଯାଦବ ଦଳୀୟ ପ୍ରସ୍ତୁତିକୁ ୩୫୦ ଆସନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଢ଼ାଇବାର କଥା କହିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ‘ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ନାମ ଦିଅ, ଆସନ ନିଅ’ ବୟାନକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି। ଏଥିରୁ ଆସନ ବଣ୍ଟନ କେବଳ ଦାବି ଆଧାରରେ ନୁହେଁ, ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ସ୍ଥାନୀୟ ଶକ୍ତି ଓ ଜିତିବାର କ୍ଷମତାକୁ ଆଧାର କରି କରାଯିବ ବୋଲି SPର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେଉଛି।
୮୫ରୁ ୯୦ ବନାମ ୧୦୫ରୁ ୧୧୫?
ସୂତ୍ରଭିତ୍ତିକ ଦାବି ଅନୁସାରେ, କଂଗ୍ରେସ ପ୍ରାୟ ୧୦୫ରୁ ୧୧୫ ଆସନ ଚାହୁଁଥିବା ବେଳେ SP ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରାୟ ୮୫ରୁ ୯୦ ଆସନ ଦେବା ନେଇ ଆଲୋଚନା ହେଉଥିବା କୁହାଯାଉଛି। ତେବେ ଏହି ସଂଖ୍ୟାଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ଉଭୟ ଦଳର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ସମ୍ମତି ହୋଇନାହିଁ।
୨୦୨୪ ଲୋକସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶରେ କଂଗ୍ରେସକୁ SP ୧୭ଟି ଲୋକସଭା ଆସନ ଛାଡ଼ିଥିଲା। ଏହି ଅଭିଜ୍ଞତାକୁ ଆଧାର କରି ଆଗାମୀ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଆସନ ବଣ୍ଟନ ନେଇ ଦୁଇ ଦଳ ନିଜ ନିଜ ଯୁକ୍ତି ରଖୁଛନ୍ତି।
ଆସନ ବଣ୍ଟନକୁ ନେଇ ମତଭେଦ ମଧ୍ୟରେ ଉଭୟ ଦଳର ନେତାଙ୍କ ବୟାନ ରାଜନୈତିକ ଉତ୍ତାପ ବଢ଼ାଇଛି। କଂଗ୍ରେସ ସାଂସଦ ଇମରାନ ମାସୁଦ ମେଣ୍ଟ ସମ୍ପର୍କରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇବା ସହ ଦଳ କାହା ନିକଟରେ ଆସନ ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରିବ ନାହିଁ ବୋଲି କହିଥିଲେ।
ଏହାର ଜବାବରେ SP ସାଂସଦ ଇକ୍ରା ହାସନ ଏହାକୁ ନେଇ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ରଖିଥିଲେ। SP ନେତା ଆଇପି ସିଂହ ମଧ୍ୟ କଂଗ୍ରେସର ଆସନ ଦାବିକୁ ନେଇ କଟାକ୍ଷ କରିଥିଲେ। ଫଳରେ ମେଣ୍ଟର ଦୁଇ ସହଯୋଗୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମତଭେଦ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆହୁରି ବଢ଼ିଛି।
INDIA ମେଣ୍ଟ ବୈଠକରୁ ଅଖିଳେଶଙ୍କ ଦୂରତା
ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୩୦ରେ ହେବାକୁ ଥିବା INDIA ମେଣ୍ଟ ବୈଠକରେ ଅଖିଳେଶ ଯାଦବ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବେ ଯୋଗ ନଦେଇ ଦଳୀୟ ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀ ପଠାଇବାର କଥା କହିଥିବା ଦାବି କରାଯାଉଛି। ତାଙ୍କର ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶରେ ପୂର୍ବ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଥିବା କୁହାଯାଇଛି।
ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ବିଭିନ୍ନ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ହେଉଛି। ତେବେ ଏହାକୁ ମେଣ୍ଟ ଭାଙ୍ଗିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ବୋଲି ଏବେଠାରୁ କହିବା ପାଇଁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଆଧାର ନାହିଁ।
ରାୟବରେଲି-ଆମେଥିକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ଟଣାଓଟରା
SP ଓ କଂଗ୍ରେସ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର କିଛି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆସନକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ମତଭେଦ ଥିବା ଦାବି ହେଉଛି। ବିଶେଷକରି ରାୟବରେଲି ଓ ଆମେଥି ଅଞ୍ଚଳର କିଛି ଆସନ ଆସନ ବଣ୍ଟନ ଆଲୋଚନାରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ପାଇପାରେ।
ଅଖିଳେଶ ଯାଦବଙ୍କ ରଥଯାତ୍ରା ରାୟବରେଲିରୁ ଆରମ୍ଭ ହେବା ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ବଢ଼ାଇଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, କଂଗ୍ରେସ ନିଜର ପାରମ୍ପରିକ ରାଜନୈତିକ ଆଧାର ଓ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱକୁ ଆଧାର କରି ଆସନ ଦାବି କରୁଥିବା ଦଳୀୟ ନେତାମାନେ କହୁଛନ୍ତି।
ମୁସଲିମ ଭୋଟକୁ ନେଇ AIMIMର ଏଣ୍ଟ୍ରି
ଏହି ରାଜନୈତିକ ଟକ୍କର ମଧ୍ୟରେ AIMIM ମୁଖ୍ୟ ଅସଦୁଦ୍ଦିନ ଓୱେସିଙ୍କ ବୟାନ ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ରହିଛି। କାନପୁରରେ ଏକ ସଭାରେ ସେ ଅକ୍ଟୋବର ୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅପେକ୍ଷା କରିବା ଏବଂ ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଏକାଠି ନହେଲେ ନିଜସ୍ୱ ରାଜନୈତିକ ପଥ ବାଛିବା ନେଇ ସଙ୍କେତ ଦେଇଥିବା ଦାବି କରାଯାଉଛି।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଅଖିଳେଶ ଯାଦବ ଓ SP ପକ୍ଷରୁ AIMIMକୁ INDIA ମେଣ୍ଟରେ ସାମିଲ କରିବା ନେଇ ସମ୍ମତି ନଥିବା କୁହାଯାଉଛି। ଏହାକୁ ନେଇ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶରେ ବିରୋଧୀ ଭୋଟର ସମୀକରଣ ନେଇ ଆଲୋଚନା ଜୋର ଧରିଛି।
BJPର ନଜର, ସୁଭାସ୍ପାର କଟାକ୍ଷ
SP-କଂଗ୍ରେସ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଆଲୋଚନା ଉପରେ BJP ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ରଖିଛି। BJP ମୁଖପାତ୍ର ପ୍ରଦୀପ ଭଣ୍ଡାରୀ ଏହି ବିବାଦକୁ ନେଇ କଂଗ୍ରେସ ଓ SP ମଧ୍ୟରେ ଆସନ ନେଇ ଟଣାଓଟରା ଚାଲିଥିବା ଦାବି କରିଛନ୍ତି।
ସେହିପରି ସୁଭାସ୍ପା ସଭାପତି ଓମ ପ୍ରକାଶ ରାଜଭର SP-କଂଗ୍ରେସ ମେଣ୍ଟକୁ କଟାକ୍ଷ କରି ‘ଠଗବନ୍ଧନ’ ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ମତରେ ରାଜନୀତିରେ ଯେକୌଣସି ସମୟରେ ସମୀକରଣ ବଦଳିପାରେ।
ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ—ମେଣ୍ଟ ରହିବ ନା ଭାଙ୍ଗିବ?
SP ଓ କଂଗ୍ରେସ ମଧ୍ୟରେ ଆସନ ବଣ୍ଟନକୁ ନେଇ ମତଭେଦ ଓ ବୟାନବାଜି ସତ୍ତ୍ୱେ ମେଣ୍ଟ ଭାଙ୍ଗିବା ନେଇ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଘୋଷଣା ହୋଇନାହିଁ। ଆସନ ବଣ୍ଟନରେ କେଉଁ ଫର୍ମୁଲା ଉପରେ ସହମତି ହେବ, କେଉଁ ଦଳ କେତେ ଆସନ ପାଇବ ଏବଂ ଉଭୟ ଦଳ ନିଜ ନିଜ ଦାବିରୁ କେତେ ଦୂର ହଟିବେ—ଏହି ସବୁ ଉପରେ ଆଗାମୀ ଆଲୋଚନା ନିର୍ଭର କରିବ।
ଅର୍ଥାତ୍, ୨୦୨୭ର ୟୁପି ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ SP-କଂଗ୍ରେସ ସମ୍ପର୍କରେ ଆସନ ବଣ୍ଟନ ଏବେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପରୀକ୍ଷା। ଆଗାମୀ ବୈଠକ ଓ ଆଲୋଚନାରୁ ହିଁ ଏହି ମେଣ୍ଟର ପରବର୍ତ୍ତୀ ରୂପରେଖା ଅଧିକ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେବ।