ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ବିଶେଷକରି ଜଳ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରକଳ୍ପରୁ ଉତ୍ପାଦିତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉପରେ ଟିକସ କିମ୍ବା ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ ନକରିବାକୁ କେନ୍ଦ୍ର ଶକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କହିଛି। ଏହା ସହିତ ପୂର୍ବରୁ ଲାଗୁ ହୋଇଥିବା ଟ୍ୟାକ୍ସ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି। ମଙ୍ଗଳବାର ଦିନ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟ ତଥା କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଲେଖାଯାଇଥିବା ଚିଠିରେ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କହିଛି ଯେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ଉପରେ କିଛି ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଟିକସ/ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ କରିଛନ୍ତି। ଏହା ଭୁଲ ଏବଂ ଅସାମ୍ବିଧାନିକ ଅଟେ।
ଚିଠିରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ, ତାପଜ, ଜଳ ବିଦ୍ୟୁତ୍, ପବନ, ସୌର, ଆଣବିକ ସମେତ ଯେକୌଣସି ଉତ୍ସରୁ ଉତ୍ପାଦିତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉପରେ କୌଣସି ଟିକସ କିମ୍ବା ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ କରିବା ଭୁଲ ଏବଂ ଅସାମ୍ବିଧାନିକ। ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କହିଛି ଯେ, ସାମ୍ବିଧାନିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆଧାରରେ କୌଣସି ରାଜ୍ୟ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ସମ୍ବନ୍ଧରେ କୌଣସି ପ୍ରକାର ଟିକସ କିମ୍ବା ଶୁଳ୍କ ଲଗାଇ ପାରିବେ ନାହିଁ ଏବଂ ଯଦି କୌଣସି ଟିକସ କିମ୍ବା ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ କରାଯାଏ, ତେବେ ତୁରନ୍ତ ଏହାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରାଯିବା ଉଚିତ। ଟିକସ କିମ୍ବା ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ କରିବାର କ୍ଷମତା ବିଶେଷ ଭାବରେ ସମ୍ବିଧାନର ସପ୍ତମ ଅନୁସୂଚୀର ଦ୍ଵିତୀୟ ସୂଚୀରେ ଅଛି।
ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ, “ଏହି ତାଲିକାରେ ବିଶେଷ ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇ ନ ଥିବା ଟିକସ / ଶୁଳ୍କ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ଵାରା କୌଣସି ରୂପରେ ଆଦାୟ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। କାରଣ ଅବଶିଷ୍ଟ ବିଦ୍ୟୁତ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ପାଖରେ ଅଛି। ରାଜ୍ୟ ସୂଚୀରେ କରାଯାଇଥିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅନୁଯାୟୀ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକ ଅଧୀନରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବ୍ୟବହାର କିମ୍ବା ବିକ୍ରୟ ଉପରେ ହିଁ ଟିକସ ଲଗାଇବାର ଅଧିକାର ଅଛି। କିନ୍ତୁ ଏଥିରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ଉପରେ ଟିକସ ଦେବା ବିଷୟ ଅନ୍ତର୍ଭୂକ୍ତ କରାଯାଇ ନାହିଁ।
ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହାର କାରଣ ହେଉଛି ଗୋଟିଏ ରାଜ୍ୟରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟରେ ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇପାରିବ। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟରେ ରହୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଟିକସ ଦେବାର ଅଧିକାର କୌଣସି ରାଜ୍ୟଙ୍କର ନାହିଁ। ଚିଠିରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ, କେତେକ ରାଜ୍ୟ ଜଳ ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ସେସ୍ ଆକାରରେ ଟିକସ କିମ୍ବା ଶୁଳ୍କ ଲଗାଇଛନ୍ତି। ଯଦିଓ ରାଜ୍ୟମାନେ ଏହାକୁ ଜଳ ସେସ୍ ବୋଲି କହିପାରନ୍ତି, ଏହା ପ୍ରକୃତରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ଉପରେ ଟିକସ। ଏହି ଟିକସ ସେହି ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉପଭୋକ୍ତାମାନଙ୍କଠାରୁ ସଂଗ୍ରହ କରାଯିବ ଯେଉଁମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟଗୁଡିକର ହୋଇପାରନ୍ତି। ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା ୨୮୬ ଅନୁଯାୟୀ, ସାମଗ୍ରୀ କିମ୍ବା ସେବା ଉପରେ କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟ ବାହାରେ ଯୋଗାଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ରାଜ୍ୟମାନେ କୌଣସି ଟିକସ କିମ୍ବା ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।