ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଅମରନାଥ ଧାମ ହିମାଳୟର ଅପହଞ୍ଚ ପାର୍ବତ୍ୟ ସୀମା ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଭାରତୀୟ ସଂସ୍କୃତିର ଜଣାଶୁଣା ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାରେ ବାବା ଅମରନାଥଙ୍କ ତୀର୍ଥସ୍ଥାନ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥାନ। ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ, ଭକ୍ତ ଯିଏ ପ୍ରକୃତ ହୃଦୟରେ ଗୁମ୍ଫାରେ ତିଆରି ଶିବଲିଙ୍ଗକୁ ଦେଖନ୍ତି, ସେ ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁ ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି। ଭଗବାନ ଶିବ ଏହି ଗୁମ୍ଫାରେ ମାତା ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଅମରତାର ରହସ୍ୟ କହିଥିଲେ, ତେଣୁ ଏହି ଗୁମ୍ଫାକୁ ଅମରନାଥ ଗୁମ୍ଫା କୁହାଯାଏ।
ବରଫରୁ ଶିବଲିଙ୍ଗ ଗଠନ ହେତୁ ଏହାକୁ ‘ବାବା ବରଫାନି’ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ଏହି ବର୍ଷ ଅମରନାଥ ଯାତ୍ରା ଜୁନ୍ ୩୦ ତାରିଖ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି, ଯାହାକି ଅଗଷ୍ଟ ୧ ତାରିଖ ୨୦୨୨ ଅର୍ଥାତ୍ ରକ୍ଷାବନ୍ଧନରେ (୪୩ ଦିନ) ଶେଷ ହେବ। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଅମରନାଥ ଧାମର ଇତିହାସ ଏବଂ ଏହାର ଚମକପ୍ରଦ ରହସ୍ୟ।
ଅମରନାଥ ଧାମର ରହସ୍ୟ:
ଏହା ହେଉଛି ଦୁନିଆର ଏକମାତ୍ର ଶିବଲିଙ୍ଗ ଯାହା ଚନ୍ଦ୍ରର ଆଲୋକ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ବଢିଥାଆନ୍ତି ଏବଂ ସଂକୁଚିତ ହୋଇଥାନ୍ତି। ପ୍ରତିବର୍ଷ ଶ୍ରାବଣ ଶୁକ୍ଲ ପକ୍ଷର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ଶିବଲିଙ୍ଗ ଏଠାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥାନ୍ତି ଏବଂ ଏହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅମାବାସ୍ୟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆକାରରେ ଯଥେଷ୍ଟ କମିଯାନ୍ତି।
ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏହି ଗୁମ୍ଫାରେ ବରଫ ଶିବଲିଙ୍ଗ୍ ସ୍ଵାଭାବିକ ଭାବରେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଅନ୍ତି। ଗୁମ୍ଫାର ଛାତରେ ଥିବା ଏକ ଫାଟରୁ ପାଣି ବୁନ୍ଦା ପଡିବା ଦ୍ୱାରା ବରଫ ଶିବଲିଙ୍ଗ ସୃଷ୍ଟି ହୁଅନ୍ତି। ଅତ୍ୟଧିକ ଥଣ୍ଡା ହେତୁ ଜଳ ଜମା ହୋଇ ଏକ ବରଫ ଶିବଲିଙ୍ଗର ରୂପ ନେଇଥାଏ।
ବରଫ ଶିବଲିଙ୍ଗର ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦୁଇଟି ଛୋଟ ବରଫ ଶିବଲିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାନ୍ତି। କୁହାଯାଏ ଯେ, ଏହା ହେଉଛନ୍ତି ମାତା ପାର୍ବତୀ ଏବଂ ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କର ପ୍ରତୀକ।
ଅମରନାଥରେ ଭଗବାନ ଶିବଙ୍କ ଚମତ୍କାର ହିମଲିଙ୍ଗ ଦର୍ଶନ ସହିତ ମାତା ସତୀଙ୍କ ଶକ୍ତି ଏକ ବିରଳ ଘଟଣା। ୫୧ ଟି ଶକ୍ତପୀଠ ମଧ୍ୟରୁ ମହାମୟୀ ଶକ୍ତି ଏହି ଗୁମ୍ଫାରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁଯାୟୀ ଦେବୀ ସତୀଙ୍କ ଗଳା ଏଠାରେ ପଡ଼ିଯାଇଥିଲା।
ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ ଶିବ-ପାର୍ବତୀଙ୍କ ଅମର କାହାଣୀ ଶୁଣିବା ପରେ ପାରା ଯୋଡି ଅମର ହୋଇଯାଇଥିଲେ, ଯାହାଙ୍କୁ ଏବେ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି।
କିଏ ଗୁମ୍ଫା ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ?:
ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁଯାୟୀ, ଅମରନାଥ ଗୁମ୍ଫା ପ୍ରଥମେ ସାଧୁ ଭ୍ରିଗୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା। ଯେତେବେଳେ କାଶ୍ମୀର ଉପତ୍ୟକା ଥରେ ପାଣିରେ ବୁଡିଯିବା ପରେ ଋଷି କଶ୍ୟପ ନଦୀ ଓ ଝରଣା ଦେଇ ପାଣି ବାହାର କରିଥିଲେ। ତା’ପରେ ଋଷି ଭ୍ରିଗୁ ବାବା ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଏକାନ୍ତବାସର ଖୋଜୁଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ସେ ଅମରନାଥଙ୍କ ପବିତ୍ର ଗୁମ୍ଫାକୁ ଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ।
ଅନ୍ୟ ଏକ ମତ ମଧ୍ୟ ଅଛି ଯେ, ୧୮୫୦ ମସିହାରେ ବୁଟା ମଲିକ ନାମକ ଜଣେ ମୁସଲମାନ ମେଷପାଳକ ଅମରନାଥ ଗୁମ୍ଫା ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ।