ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଆଜି “ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ବଜାୟ ରଖିବା ଏବଂ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା” ଶୀର୍ଷକ ବଜେଟ୍ ପରବର୍ତ୍ତୀ ୱେବିନାରକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିଛନ୍ତି। ପୂର୍ବ ସପ୍ତାହର ୱେବିନାର ସମ୍ପର୍କରେ ଆଲୋଚନା କରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଯେ, ପ୍ରଥମ ୱେବିନାର ଅତ୍ୟନ୍ତ ସଫଳ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ବଜେଟ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥାର କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ସମ୍ପର୍କରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପରାମର୍ଶ ମିଳିଥିଲା।
“ବର୍ତ୍ତମାନର ୱେବିନାର ଦେଶର ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ନିରନ୍ତର ଶକ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରିବା ସହିତ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଭାବରେ ଜଡିତ କରେ ବୋଲି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ। ବିଶ୍ୱ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଉଥିବାରୁ, ଭାରତର ଦୃଢ଼ ଅର୍ଥନୀତି ବିଶ୍ୱ ପାଇଁ ଆଶାର କିରଣ ପାଲଟିଛି। “ଦ୍ରୁତ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏକ ‘ବିକଶିତ ଭାରତ’ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଭିତ୍ତିଭୂମି,” ହୋଇଛି।
ସରକାରଙ୍କ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଏବଂ ସ୍ପଷ୍ଟ ସଂକଳ୍ପକୁ ପୁନର୍ବାର ଦୃଢ଼ କରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ “ଅଧିକ ନିର୍ମାଣ କରନ୍ତୁ, ଅଧିକ ଉତ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ, ଅଧିକ ସଂଯୋଗ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ଅଧିକ ରପ୍ତାନି କରନ୍ତୁ” ର ମୂଳ ମନ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ପୁନର୍ବାର ଦୋହରାଇଲେ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ, “ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ, ଆଜି ଆପଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁ ଆଲୋଚନା ହେବ ଏବଂ ଏଥିରୁ ଯେଉଁ ନିଷ୍କର୍ଷ ବାହାରିବ ତାହା ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିବ।”
ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ସମନ୍ୱୟ ବିଷୟରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଯେ, ଉତ୍ପାଦନ, ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ, ଏମଏସଏମଇ ଏବଂ ସହରାଞ୍ଚଳ କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ପୃଥକ ଉପାଦାନ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ଆର୍ଥିକ ସଂରଚନାରେ ପରସ୍ପର ସହିତ ଜଡିତ ସ୍ତମ୍ଭ । ସେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ ଯେ, କିପରି ଉତ୍ପାଦନ ରପ୍ତାନିକୁ ଚାଳିତ କରେ ଏବଂ ପ୍ରତିଯୋଗୀ ଏମଏସଏମଇଗୁଡ଼ିକ ନମନୀୟତା ଏବଂ ନବସୃଜନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିଥାଆନ୍ତି। “ଏହି ବର୍ଷର ବଜେଟ୍ ଏହି ସମସ୍ତ ସ୍ତମ୍ଭଗୁଡ଼ିକୁ ବହୁତ ଶକ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରିଛି”।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ସତର୍କ କରାଇ ଦେଇଥିଲେ ଯେ କେବଳ ନୀତି ପ୍ରଣୟନ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ଶିଳ୍ପ, ଆର୍ଥିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ସକ୍ରିୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ବିନା ଫଳାଫଳ ମିଳିବ ନାହିଁ। ସେ ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ପାଦନ ବୃଦ୍ଧି, ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ମୂଲ୍ୟ ସଂରଚନାକୁ ଅଧିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ କରିବା ଉପରେ ଆଲୋଚନାକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। “ଦେଶର ପ୍ରତ୍ୟେକ କୋଣରେ ବିକାଶକୁ ପହଞ୍ଚାଇବାରେ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ଆପଣଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ,” ବୋଲି ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ କହିଥିଲେ।
ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମୂଳ କ୍ଷମତାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ରହିଥିବା ପ୍ରତିବନ୍ଧକଗୁଡ଼ିକୁ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରୟାସ ଉପରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ। “ଉତ୍ପାଦିତ ବିରଳ ମୃତ୍ତିକା କରିଡର ଏବଂ କଣ୍ଟେନର ଉତ୍ପାଦନ ଭଳି କ୍ଷେତ୍ର ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରି ବାଣିଜ୍ୟ ଇକୋସିଷ୍ଟମକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି “, ବୋଲି ସେ କହିଥିଲେ।
ବଜେଟରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିବା ‘ବାୟୋଫାର୍ମା ଶକ୍ତି ମିଶନ’, ଯାହା ଭାରତକୁ ଜୈବିକ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ିର ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ଏକ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବରେ ସ୍ଥାନିତ କରିବା ଲାଗି ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି ବୋଲି ମଧ୍ୟ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ । “ଆମେ ଉନ୍ନତ ବାୟୋଫାର୍ମା ଗବେଷଣା ଏବଂ ଉତ୍ପାଦନରେ ନେତୃତ୍ୱ ନେବା ଦିଗରେ ଅଗ୍ରସର ହେବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ,” ବୋଲି ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ପରିବର୍ତ୍ତିତ ବିଶ୍ୱ ପରିସ୍ଥିତି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ବିଶ୍ୱ ସକ୍ରିୟ ଭାବରେ ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ଉତ୍ପାଦନ ଅଂଶୀଦାର ଖୋଜୁଛି। ସେ ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କୁ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସର ସହିତ ନିବେଶ କରିବାକୁ, ନୂତନ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ, ଗବେଷଣାରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନିବେଶ କରିବାକୁ ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ଗୁଣବତ୍ତା ମାନଦଣ୍ଡ ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରି କହିଥିଲେ, “ଭାରତ ପାଖରେ ଏହି ଭୂମିକାକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ନିର୍ବାହ କରିବାର ସୁଯୋଗ ଅଛି।”
ମୁକ୍ତ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିନାମା (ଏଫଟିଏ) ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମାଗୁଡ଼ିକ ସୁଯୋଗର ଏକ ବିସ୍ତୃତ ମାର୍ଗ ଖୋଲିଛି, ଗୁଣବତ୍ତା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବା ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ଶିଳ୍ପ ଉପରେ ଏକ ନୂତନ ଦାୟିତ୍ୱ ନ୍ୟସ୍ତ କରିଛି। ସେ ବ୍ୟବହାରକାରୀ-ଅନୁକୂଳ ଉତ୍ପାଦ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ପସନ୍ଦ ଏବଂ ଆରାମ ସ୍ତରକୁ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ। “ଏହା ଜାଣିବା ପରେ ହିଁ ଆମେ ମୁକ୍ତ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିନାମା ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ସୁଯୋଗର ଲାଭ ଉଠାଇପାରିବୁ,” ବୋଲି ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ କହିଥିଲେ।
ଏମଏସଏମଇ କ୍ଷେତ୍ର ସମ୍ପର୍କରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ସାମ୍ପ୍ରତିକ ବର୍ଗୀକୃତ ସଂସ୍କାରଗୁଡ଼ିକ କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ୟବସାୟଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ସଂପ୍ରସାରଣର ଭୟକୁ ଦୂର କରିଛି। ସରକାର ଋଣ ଉପଲବ୍ଧତା ଏବଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉନ୍ନତିକୁ ସହଜ କରୁଥିବା ବେଳେ, ଏହାର ପ୍ରକୃତ ପ୍ରଭାବ ଏମଏସଏମଇଗୁଡ଼ିକ ବିଶ୍ୱସ୍ତରର ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଭିତରେ ଆସିବା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ବୋଲି ସେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଛନ୍ତି।
“ଏମଏସଏମଇଗୁଡ଼ିକ ସେମାନଙ୍କର ଉତ୍ପାଦକତାକୁ ଆହୁରି ବୃଦ୍ଧି କରିବା, ସେମାନଙ୍କର ଗୁଣାତ୍ମକ ମାନଦଣ୍ଡକୁ ଉନ୍ନତ କରିବା ଏବଂ ଡିଜିଟାଲ୍ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏବଂ ଦୃଢ଼ ମୂଲ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳରେ ସମନ୍ୱିତ କରିବାର ସମୟ ଏବେ ଆସିଛି ।”
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସକୁ ଜାତୀୟ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ରଣନୀତିର ପ୍ରମୁଖ ସ୍ତମ୍ଭ ଭାବରେ ଚିହ୍ନଟ କରିଛନ୍ତି, ଯାହାକୁ ଏହି ବର୍ଷର ବଜେଟରେ ରେକର୍ଡ ପୁଞ୍ଜି ଖର୍ଚ୍ଚ ଦ୍ୱାରା ସମର୍ଥନ କରାଯାଇଛି। ସେ ଉଚ୍ଚ-ଗତିସମ୍ପନ୍ନ ରେଳ, ମଲ୍ଟି-ମୋଡାଲ୍ ସଂଯୋଗୀକରଣ ଏବଂ ଜାହାଜ ମରାମତି ସୁବିଧାର ପ୍ରସାରଣକୁ ଦକ୍ଷତା ପାଇଁ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ପଦକ୍ଷେପ ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି। ସେ ଦର୍ଶକମାନଙ୍କୁ ମନେ ପକାଇ ଦେଇଛନ୍ତି, “ଏହି ଭିତ୍ତିଭୂମିର ପ୍ରକୃତ ଲାଭ ସେତେବେଳେ ହାସଲ ହୋଇପାରିବ, ଯେତେବେଳେ ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ନିବେଶକମାନେ ନିଜର ରଣନୀତିକୁ ଯେହି ଅନୁଯାୟୀ ସଂରେଖିତ କରିବେ।”
ସହରୀକରଣ ଉପରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି, ଯେ ଭାରତର ଭବିଷ୍ୟତର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏହାର ସହରଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଯୋଜନା ଏବଂ ପରିଚାଳନା ସହିତ ଜଡିତ। ସେ ଟାୟର-୨ ଏବଂ ଟାୟର-୩ ସହରଗୁଡ଼ିକ କିପରି ନୂତନ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଆଙ୍କର ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବେ ସେ ବିଷୟରେ ପରାମର୍ଶ ଲୋଡିଥିଲେ। ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଛନ୍ତି ଯେ, ଏ ସମ୍ପର୍କରେ ଯେଉଁ ପରାମର୍ଶ ମିଳିବ ତାହା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ସ୍ଥାୟୀତ୍ୱ ଆଡକୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସମ୍ପର୍କରେ ସମ୍ବୋଧିତ କରି କହିଥିଲେ, ବଜାରଗୁଡ଼ିକ ଏବେ ମୂଲ୍ୟଠାରୁ ଅଧିକ ପରିବେଶଗତ ପ୍ରଭାବକୁ ଦେଖୁଛନ୍ତି। ସେ ‘କାର୍ବନ କ୍ୟାପଚର, ବ୍ୟବହାର ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣ ମିଶନ’କୁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଏବଂ ବ୍ୟବସାୟଗୁଡ଼ିକୁ ସେମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ବ୍ୟବସାୟ ରଣନୀତିରେ ସ୍ୱଚ୍ଛ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାକୁ ସାମିଲ୍ କରିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଇଥିଲେ। “ଯେଉଁ ଶିଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ ସମୟାନୁସାରେ ସ୍ୱଚ୍ଛ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ନିବେଶ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଆଗାମୀ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ ନୂତନ ବଜାରରେ ଭଲ ପ୍ରବେଶ ପାଇବେ।”
“ବିକଶିତ ଭାରତ” ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ “ସାମୂହିକ ମାଲିକାନା” ଲାଗି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ। ସେ ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀମାନଙ୍କୁ କେବଳ ଆଲୋଚନାରେ ସୀମିତ ନରହି, ଆଗକୁ ବଢ଼ି ସରକାରଙ୍କ ଢାଞ୍ଚା ସହିତ ସହଭାଗୀତାରେ ଗତି ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ। “ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପରାମର୍ଶ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଭିଜ୍ଞତା ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଫଳାଫଳ ଆଣିବାର ସମ୍ଭାବନା ରଖିଛି,” ବୋଲି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶେଷରେ କହିଥିଲେ।