ପ୍ରାୟତଃ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ ଯେ ପିତାଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ପୁତ୍ରର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧିକାର ଅଛି କି ନାହିଁ। ଲୋକମାନେ ଭାରତୀୟ ସମ୍ପତ୍ତି ଆଇନ ବିଷୟରେ ଅଜ୍ଞ, ଏବଂ ତେଣୁ, ସେମାନେ ପ୍ରାୟତଃ ପୁଅକୁ ଉପଯୁକ୍ତ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ବୋଲି ବିବେଚନା କରନ୍ତି। ତଥାପି, ବାସ୍ତବତା ଭିନ୍ନ। ଭାରତୀୟ ଆଇନ ଅନୁସାରେ, ପୁଅର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧିକାର ନାହିଁ; ଏହା ସମ୍ପତ୍ତିର ପ୍ରକାର ଏବଂ ପାରିବାରିକ ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ।
ସମ୍ପତ୍ତିର ପ୍ରକାର
ପ୍ରଥମେ, ଏହା ବୁଝିବା ଏବଂ ବୁଝିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଯେ ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ସମ୍ପତ୍ତି ଅଛି: ପୈତୃକ ସମ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ସ୍ୱ-ଅର୍ଜିତ ସମ୍ପତ୍ତି। ପୈତୃକ ସମ୍ପତ୍ତି ହେଉଛି ଯାହା ଚାରି ପିଢ଼ି ଧରି ଚାଲିଆସିଛି: ପ୍ରପିତା, ଜେଜେବାପା, ପିତା ଏବଂ ପୁଅ।
ପୁଅ ଭାବରେ ପୈତୃକ ସମ୍ପତ୍ତିରେ ଝିଅର ସମାନ ଅଧିକାର ଅଛି। ହିନ୍ଦୁ ଉତ୍ତରାଧିକାର ଆଇନରେ 2005 ସଂଶୋଧନ ପରେ, ସମ୍ପତ୍ତିରେ ଝିଅମାନଙ୍କୁ ପୁଅ ଭାବରେ ସମାନ ଅଧିକାର ଦିଆଯାଇଛି।
ତଥାପି, ଯଦି ପିତା ନିଜ ରୋଜଗାରରେ ସମ୍ପତ୍ତି କିଣିଛନ୍ତି, ତେବେ ପିତାଙ୍କର ଏହା ଉପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧିକାର ଅଛି, ଏବଂ ସେ ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ ଏହାକୁ କାହାକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିପାରିବେ। ତାହା ପୁଅ ହେଉ, ଝିଅ ହେଉ, କିମ୍ବା କୌଣସି ସଂଗଠନକୁ ଦାନ ସୂତ୍ରରେ ହେଉ ।
ଆଇନ କ’ଣ କହେ
ସୁପ୍ରିମ କୋର୍ଟ ଏହାର ଅନେକ ନିଷ୍ପତ୍ତିରେ ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଯଦି ଜଣେ ପିତା ୧୯୫୬ ପରେ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କଠାରୁ କୌଣସି ସମ୍ପତ୍ତି ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଭାବରେ ପାଆନ୍ତି, ତେବେ ଏହା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କର ରହିବ। ଏହାକୁ ସ୍ୱ-ଅର୍ଜିତ ସମ୍ପତ୍ତି ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯିବ, ଯାହା ଉପରେ ପୁଅର କୌଣସି ଅଧିକାର ରହିବ ନାହିଁ। ହିନ୍ଦୁ ଉତ୍ତରାଧିକାର ଆଇନ, ୧୯୫୬ ମଧ୍ୟ ଏହା ଦର୍ଶାଏ ଯେ ୧୯୫୬ ପରେ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କଠାରୁ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଭାବରେ ପାଇଥିବା ସମ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ପୁଅର କୌଣସି ଅଧିକାର ନାହିଁ।
କେବେ ପିଲାମାନେ ସେମାନଙ୍କର ଅଧିକାର ପାଇବେ?
ଯଦି ସମ୍ପତ୍ତି ଚାରି ପିଢ଼ି ପାଇଁ ଚାଲିଆସିଛି, ତେବେ ଏହା ପୈତୃକ ସମ୍ପତ୍ତି ହୋଇଯିବ, ଯାହା ଉପରେ ପିଲାମାନେ ଅଧିକାର ଦାବି କରିପାରିବେ।
ଏହି ସମ୍ପତ୍ତିର ମାଲିକାନା ଦାବି କରିବା ପାଇଁ, ସମସ୍ତଙ୍କ ସମ୍ମତି ଆବଶ୍ୟକ।
ପୈତୃକ ସମ୍ପତ୍ତି ଉପରେ କୌଣସି ବିବାଦ କିମ୍ବା ବିଚାରାଧୀନ ବିଭାଜନ ମାମଲା ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଯଦିଓ କୌଣସି ସମ୍ପତ୍ତି ଏକ ଇଚ୍ଛାପତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ଉପହାର କିମ୍ବା ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଭାବରେ ଦିଆଯାଏ, ତେବେ ଏହା ପୈତୃକ ସମ୍ପତ୍ତିର ଅଂଶ ହେବ ନାହିଁ।
ପୁତ୍ର ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ଅର୍ଜିତ ସମ୍ପତ୍ତି ଉପରେ କୌଣସି ଅଧିକାର ଦାବି କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
