କାଠମାଣ୍ଡୁ: ନେପାଳ-ଚୀନ୍ (ତିବ୍ବତ) ସୀମାନ୍ତରେ ବରଫ-ପାହାଡ଼ ଧସିବା ଏବଂ ଗ୍ଲାସିଅର୍ ବିସ୍ଫୋରଣ ଯୋଗୁଁ ସୃଷ୍ଟ ସୁନାମି ସଦୃଶ ପ୍ରଳୟଙ୍କରୀ ଜଳପ୍ଲାବନ ସମଗ୍ର ଅଞ୍ଚଳରେ ଅକଳନୀୟ ତାଣ୍ଡବ ରଚିଛି। ନେପାଳ ଏକ ପ୍ରକାର ଛାରଖାର ହୋଇଯାଇଛି। ଅଗଷ୍ଟ ୨୬ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏହି ଭୟଙ୍କର ବିପତ୍ତିରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ସରକାରୀ ଭାବେ ୯୦୩ରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି। ନେପାଳରେ ୪,୨୪୭ ଜଣ ଏବଂ ତିବ୍ବତ ଅଞ୍ଚଳରେ ୫୪୬ ଜଣଙ୍କୁ ମିଶାଇ ସମୁଦାୟ ୪,୮୦୦ରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ନିଖୋଜ ଥିବା ଜାତୀୟ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପ୍ରଶମନ ପ୍ରାଧିକରଣ ସୂଚନା ଦେଇଛି।
ନେପାଳ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବାଲେନ୍ଦ୍ର ଶାହ ଏହି ଘଟଣାକୁ “ଅବିଶ୍ୱସନୀୟ ଏବଂ ହୃଦୟବିଦାରକ” ଆଖ୍ୟା ଦେଇଛନ୍ତି। ଧ୍ୱଂସାବଶେଷରେ ପରିଣତ ଗାଁ ଓ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରକଳ୍ପ ସୁଡ଼ଙ୍ଗରସୁୱା ଜିଲ୍ଲାର ସ୍ୟାଫ୍ରୁବେସି ଓ ସାନୋ ବାଖୁ ଭଳି ଅନେକ ଜନବସତି ବନ୍ୟା ଜଳ ଓ ପଙ୍କପାଣିରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲୀନ ହୋଇଯାଇଛି। ସବୁଜ ସୁନ୍ଦର ଗାଁଗୁଡ଼ିକ ଏବେ ପାଲଟିଛି ସ୍ମଶାନ। ଏହି ବିପର୍ଯ୍ୟୟରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସଙ୍କଟ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକରେ ଦେଖାଦେଇଛି। ନେପାଳର ବିଭିନ୍ନ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରକଳ୍ପରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ପ୍ରାୟ ୯୩୩ ଜଣ ଶ୍ରମିକ ନିଖୋଜ ଅଛନ୍ତି। ‘ଅପର ତ୍ରିଶୂଳୀ ୩ଏ’ ସହ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରକଳ୍ପର ଟନେଲ୍ ଭିତରେ ପ୍ରାୟ ୧୦୦ ଜଣ ଶ୍ରମିକ ଜୀବନ୍ତ ଫସି ରହିଥିବା ଆଶା କରାଯାଉଛି। ସେମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ପବନ ପମ୍ପ କରାଯିବା ସହ ଡ୍ରିଲିଂ ଓ ଏକ୍ସକାଭେଟର ମେସିନ୍ ସାହାଯ୍ୟରେ କାଦୁଅ କାଟି ସୁଡ଼ଙ୍ଗ ଭିତରକୁ ପଶିବା ପାଇଁ ଅହୋରାତ୍ର ସଂଗ୍ରାମ ଚାଲିଛି।
ଜରୁରୀକାଳୀନ ଶବ ସଂରକ୍ଷଣ ଓ ମୃତଦେହ ସଂଖ୍ୟା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବାରୁ ଶବଗୃହ ଗୁଡ଼ିକରେ ସ୍ଥାନ ଅକୁଲାଣ ହୋଇଛି। ଚିହ୍ନଟ ହୋଇପାରୁ ନଥିବା ମୃତଦେହଗୁଡ଼ିକର ଡିଏନ୍ଏ ସାମ୍ପୁଲ୍ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇ ସମୂହ ଦାହ/କବର ଦିଆଯାଉଛି, ଯାହାଫଳରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ପରିବାର ଲୋକେ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିବେ। ଶବ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ୧,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ ଫ୍ରିଜର ୟୁନିଟ୍ ଯୋଗାଇଦେବାକୁ ନେପାଳ ସରକାର ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସମୁଦାୟକୁ ଆକୁଳ ନିବେଦନ କରିଛନ୍ତି। ସମ୍ପର୍କୀୟଙ୍କୁ ଖୋଜୁଥିବା ଲୋକମାନେ କମ୍ୟୁନିଟି ସେଣ୍ଟରଗୁଡ଼ିକରେ ସ୍କ୍ରିନ୍ରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଶବଗୁଡ଼ିକର ଫଟୋ ଦେଖି ଚିହ୍ନିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି। ଭାରତୀୟ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ଓ ବିଦେଶୀ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଫସିଛନ୍ତି।
ନିଖୋଜଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୫୯୨ ଜଣ ବିଦେଶୀ ନାଗରିକ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ପାହାଡ଼ ଚଢ଼ିବାକୁ ଆସିଥିବା ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଏବଂ ତିବ୍ବତର ମାନସରୋବର-କୈଳାସ ଯାତ୍ରାରେ ଯାଇଥିବା ଭାରତୀୟ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି। ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ୧୪ ଜଣଙ୍କ ସମେତ ପ୍ରାୟ ୨୭୫ରୁ ୩୨୦ ଜଣ ଭାରତୀୟ ଏବେ ବି ନିଖୋଜ ଅଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପଟେ ୧୪୪ ଜଣ ଭାରତୀୟ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରୀ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ କାଠମାଣ୍ଡୁରେ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ୨୦ ଜଣ ତେଲୁଗୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ଅଛନ୍ତି।
ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଉଦ୍ଧାର ଅଭିଯାନ ଓ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଭାରତ, ଚୀନ୍ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ କୋରିଆର ବିଶେଷଜ୍ଞ ଟିମ୍ ନେପାଳ ସେନା ଓ ପ୍ରଶାସନ ସହ ମିଳିତ ଭାବେ ଉଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟ ଚଳାଇଛନ୍ତି। ଭାରତର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଟନେଲ୍-ରେସକ୍ୟୁ ଟିମ୍ ଉଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିୟୋଜିତ ଅଛନ୍ତି। ନେପାଳ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଶିଶିର ଖାନାଲ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ନେପାଳବାସୀ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଶିକାର ହୋଇଛନ୍ତି। ନେପାଳର ଭିତ୍ତିଭୂମି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଛାରଖାର ହୋଇଯାଇଥିବା ବେଳେ ଏହାର ପୁନଃନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ବିଲିୟନ୍ ଡଲାରର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼ିବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି।