ବାଣପୁର (ସୀତାରାମ ଅଗ୍ରୱାଲ): ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା ବାଣପୁର ଅଞ୍ଚଳର ଆରାଧ୍ୟା ଦେବୀ ମା’ ଭଗବତୀଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ପାଳିତ ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ଓ ଷାବ୍ରତକୁ ସମଗ୍ର ଜିଲ୍ଲାର ପ୍ରତି ଘରେ ଧୁମଧାମରେ ପାଳନ କରାଯିବାର ବିଧି କାହିଁ କେଉଁ କାଳରୁ ଚଳି ଆସୁଛି। ମା’ଙ୍କ ପୀଠରେ ବାରମାସରେ ତେର ପର୍ବ ପାଳିତ ହୁଏ। ଭାଦ୍ରବ ଶୁକ୍ଳଷଷ୍ଠୀ ଓ ସପ୍ତମୀ ତିଥିକୁ ଷଷ୍ଠି ଓଷା ଓ ଲଳିତା ସପ୍ତମୀ ଭାବରେ ମନ୍ଦିରରେ ପାଳନ କରାଯାଉଥିବାବେଳେ ସପ୍ତମୀରେ ଚିଲିକାରେ ମା’ଙ୍କ ନୈବିହାର ସହିତ ପୂର୍ବ ଦିଗସୁରକ୍ଷାକାରିଣୀ ଭଉଣୀ ମା’କାଳିଜାଇ ଙ୍କୁ ଶାରଦୀୟ ପର୍ବକୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରି ଦୁର୍ଗା ଅଷ୍ଟମୀରୁ ଶୟନ କରିବା ପରମ୍ପରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରାଚୀନ ଓ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଆରା।
ଚଳିତବର୍ଷ ଏହି ଷଷ୍ଠି ଓଷାବ୍ରତ ପାଳନ ପାଇଁ ତା ୨୧_୯-୨୩ରିଖ ଗୁରୁବାର ଦିବା ୧ ଘଟିକା ୩୧ ମିନିଟ ଠାରୁ ଶୁଭ ମୂହୁର୍ତ୍ତରେ ଆରମ୍ଭ କରିବା ପାଇଁ ମନ୍ଦିର ଗଣକ ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡିତ ରାୟ ଙ୍କ ସହିତ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଅଧିକାରୀ ବାଳମୁକୁନ୍ଦ ଦାସ, ପରିଛା ସାଆନ୍ତ ବିନାୟକ ମହାପାତ୍ର, ମା’ଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ଲାଗି ବରିଷ୍ଠ ସେବକ ଭାସ୍କର ଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ, ସୁକାନ୍ତ ନାୟକ,କାଠି ନାହାକ ଗଶେଷ ନାୟକ , ମନ୍ଦିର କର୍ମ ଚାରୀ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାହୁ, ସହିତ ନିଯୋଗୀ ସେବାୟତମାନେ ବସିଲଗ୍ନ ସ୍ଥିର କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଅନୁସାରେ ମା’ ଭଗବତୀଙ୍କ ଚଳନ୍ତି ପ୍ରତିମା କାଠି ଠାକୁରାଣି ରଙ୍ଗ ବେରଙ୍ଗର ପାଟବସ୍ତ୍ର, ସହିତ ମନ୍ଦାର କନିଅର, ମଲ୍ଲୀ ମାଳତୀ , ରଜନୀଗନ୍ଧା, ବେଲପତ୍ର ଆଦି ସୁଗନ୍ଧିତ ପୁଷ୍ପମାଲ୍ୟ ମଣ୍ଡିତ ହୋଇ ନିଯୋଗୀ ସେବାୟତଙ୍କ ସହିତ ଘଣ୍ଟା, ଘଣ୍ଟ, କାହାଳୀ ,ବାଦ୍ୟ,ସଂକୀର୍ତ୍ତନ, ରେ ଦିହୁଡ଼ି, ଛତ୍ର , ତରାସ, ଆଲଟ, ଚାମର ସହିତ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁଙ୍କ ସାଥିରେ ପିତ୍ରାଳୟଦକ୍ଷେଶ୍ଵର ଦେବ ମନ୍ଦିରରୁ ଥାଟ ପଟୁଆରରେ ନିଜ ମନ୍ଦିରୁ ଶୁଭ ଲଗ୍ନରେ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି।
ଏହି ଯାତ୍ରା ସମୟରେ ଘଣ୍ଟ କାହାଳୀ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ବାଣପୁର ଅଞ୍ଚଳର ଘରେ ଘରେ ଶୁଭ ଶଙ୍ଖ, ହୁଳହୁଳି ପକାଇ ଗୃହିଣୀମାନେ ନିଜ ନିଜ ଘରେ ଷଷ୍ଠୀଦେବୀଙ୍କୁ ଛ ତିଅଣ ନଭଜା,କ୍ଷିରୀଖେଚଡ଼ି , ପିଠାପଣା କରି ପୂଜାକରିବା ସହିତ ଛଖଣ୍ଡ ହଳଦୀରେ ବନ୍ଧା ହଳଦୀ କନାର ବଜ୍ର ଗଣ୍ଠି ବ୍ରତ ମା’ଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରି ପିଲାମାନଙ୍କୁ ପିନ୍ଧାଇ ବାର ପରମ୍ପରା ରହିଆସିଛି। ମା’ ମନ୍ଦିରକୁ ଯାତ୍ରା ନ କରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଘରମାନଙ୍କରେ ପୂଜା ହୁଏ ନାହିଁ। ମା’ ମନ୍ଦିରରେ ପହଞ୍ଚିବାପରେ ମା’ଙ୍କୁ ଭାଗ୍ୟ ଓ ଆୟୁଷର ଦେବୀ ଷଷ୍ଠୀଦେବୀ ଭାବରେ ବରଣ କରାଯାଇ ମଙ୍ଗଳ କଳସ ସ୍ଥାପନ ପରେ ଷୋଡଷ ଉପଚାରରେ ପରିଛା ସାଆନ୍ତ ପୂଜା ଅର୍ଚ୍ଚନା କରି ଆଳତି ବନ୍ଦାପନା ପରେ ସମସ୍ଥସେ ବାୟତ ପରିବାରର ଯୁବକ ମାନେ ଷଠି କନା ଡୋରିହାତରେ ଧାରଣ କରି ମା’ଙ୍କ ଶାରଦୀୟ ପର୍ବ କୁ ନିର୍ବଘ୍ନରେ ପାଳନ କରିବାକୁ ସଂକଳ୍ପ ନେଇ ମା’ଙ୍କ ପାଖରେ ସମର୍ପିତ ହୋଇ ଆଶୀର୍ବାଦ କାମନା କରନ୍ତି।
ଏହାପରଦିନ ଲଳିତା ସପ୍ତମୀ ।ମୀନ ସପ୍ତମୀ ଭାବରେ ମା’କାଠି ଠାକୁରାଣୀକୁ ମନ୍ଦିର ବାମ୍ଫି ନିକଟରେ ବିଧି ବିଧାନ ଅନୁସାରେ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା ପରେ ମା’ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭକରି ସୁରକ୍ଷା କାରିଣୀ ଚିଲିକାରେ ନୌବିହାର ସହିତ ନୀଳ ଜଳରାଶି ମଧ୍ୟରେ ପୂଜିତା ଭଉଣୀ କାଳିଜାଇ ଙ୍କୁ ଶାରଦୀୟ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ସହିତ ଆଜ୍ଞାମାଳ ନେଇ ପିତ୍ରାଳୟକୁ ଫେରିବା ବାଟରେ ବାଲୁଗାଁ ନିକଟସ୍ଥ ସାମନ୍ତରାପୁର, ଗଣ୍ଡର ପୁର, ଅନ୍ତର କିଆରୀର ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁମାନଙ୍କ ଦ୍ଵାରେ ଦ୍ଵାରେ ସହିତ ପରିଛା ସାଆନ୍ତ ଙ୍କଦ୍ଵାରଠାରେ ପନ୍ତିଭୋଗ ଖାଇ ପିତ୍ରାଳୟ ଦକ୍ଷେଶ୍ଵର ଦେବଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ଦୁର୍ଗାଶୟନ ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିଠାରୁ ଆଶ୍ଵିନ କୃଷ୍ଣସପ୍ତମୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ୍ର ଶୟନ କରନ୍ତି। ପରଦିନ ମୂଳାଷ୍ଟମୀରେ ଦେବୀ ଉତ୍ ଥାପନ, ସହସ୍ର କୁମ୍ଭାଭିଷେକ ହୋଇ ମା’ ଭାଗବତାଙ୍କଶାରଦୀୟ ଦୁର୍ଗୋତ୍ସବ ବାହାର ପର୍ବ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ।