ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ତଥା ସମବାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ସୋନ ନଦୀର ଜଳ ବଣ୍ଟନ ଲାଗି ବିହାର ଏବଂ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିଲା। ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହେମନ୍ତ ସୋରେନ, ବିହାରର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଜଳ ଶକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରୀ ସି. ଆର. ପାଟିଲ, ବିହାରର ଉପମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ସଚିବ ଏବଂ ଭାରତ ସରକାର ତଥା ଉଭୟ ରାଜ୍ୟର ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନେ ଏହି ଅବସରରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବିହାର ଏବଂ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମଧ୍ୟରେ ଆଜିର ରାଜିନାମା ପୂର୍ବ ଭାରତରେ ଦୀର୍ଘ ପ୍ରତୀକ୍ଷିତ ଜଳ ବିବାଦର ସମାଧାନ କରିଛି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହି ରାଜିନାମା ଦ୍ୱାରା ବିହାର ଏବଂ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ବୃହତ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳର ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ କୃଷକଙ୍କୁ ଜଳସେଚନ ସହିତ ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ପାନୀୟ ଜଳ ଉପଲବ୍ଧ ହେବ।
ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ସୋନ ନଦୀର ଜଳ ବଣ୍ଟନ ସଂକ୍ରାନ୍ତରେ ଆଜି ହୋଇଥିବା ରାଜିନାମା ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମର୍ଥିତ ‘ଟିମ୍ ଭାରତ’ ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ଏବଂ ସହଯୋଗାତ୍ମକ ସଂଘୀୟ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଉଦାହରଣ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟର ନିଜସ୍ୱ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ରହିଥିବା ବେଳେ, ଯଦି ସେମାନେ ଜାତୀୟ ସନ୍ଦର୍ଭରେ ‘ଟିମ୍ ଭାରତ’ ଭାବେ ଆଗକୁ ବଢନ୍ତି, ତେବେ ଏପରି କୌଣସି ସମସ୍ୟା ନାହିଁ ଯାହାର ସମାଧାନ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ। ଶ୍ରୀ ଶାହ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହା ଚଳିତ ବର୍ଷ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଚତୁର୍ଥ ଜଳ ରାଜିନାମା, ଯାହା ଜଳସେଚନ, ଗ୍ରାମୀଣ ବିକାଶ ଏବଂ ପାନୀୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଜଳ ଉପଲବ୍ଧତା ବୃଦ୍ଧି କରିବ।
କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବିହାର ଏବଂ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରାୟ ୨୫ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା ଜଳ ବିବାଦର ସମାଧାନ ପାଇଁ ଆଜି ହୋଇଥିବା ରାଜିନାମା ଉଦାହରଣ ଦେଉଛି ଯେ ସମବାୟ ସଂଘୀୟ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଭାବନା ସହିତ ଆଲୋଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ଯେକୌଣସି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରାଯାଇପାରିବ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଉଭୟ ରାଜ୍ୟର ବିଶାଳ ଭୌଗୋଳିକ କ୍ଷେତ୍ର, କୃଷକ, ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ ଏବଂ ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଗାଣ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମସ୍ୟା ଆଜି ସ୍ଥାୟୀ ଭାବେ ସମାଧାନ ହୋଇଛି।
ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଆଜିର ରାଜିନାମା ବିହାରର ଭୋଜପୁର, ବକ୍ସର, ରୋହତାସ, କୈମୁର, ଔରଙ୍ଗାବାଦ, ଅରୱାଲ, ଗୟା ଏବଂ ପାଟନା ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ବୃହତ ଜନସଂଖ୍ୟାକୁ ପାନୀୟ ଜଳ ଏବଂ ଜଳସେଚନ ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଜଳ ଉପଲବ୍ଧତା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବ। ଅଧିକନ୍ତୁ, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ପଲାମୁ, ଗଡ଼ୱା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଜଳସେଚନ ଏବଂ ପାନୀୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଜଳ ଉପଲବ୍ଧ ହେବ।
ସୋନ ନଦୀ ଜଳ ବଣ୍ଟନ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରିଥିବାରୁ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହେମନ୍ତ ସୋରେନ ଏବଂ ବିହାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସମ୍ରାଟ ଚୌଧୁରୀ, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହଙ୍କୁ କୃତଜ୍ଞତା ଜ୍ଞାପନ କରିଛନ୍ତି।
ଶ୍ରୀ ଶାହଙ୍କ ଉଦ୍ୟମରେ, ଅନେକ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଅମୀମାଂସିତ ଥିବା ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘ ଦିନରୁ ଲାଗି ରହିଥିବା ଜଳ ବିବାଦକୁ ଆନ୍ତଃରାଜ୍ୟ ପରିଷଦ ମାଧ୍ୟମରେ ସମାଧାନ କରାଯାଉଛି, ଚଳିତ ବର୍ଷ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାରୋଟି ଐତିହାସିକ ରାଜିନାମା ହୋଇଛି।
ଜୁଲାଇ ୭, ୨୦୨୬ ରେ, କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ‘ନର୍ମଦା ପୁରସ୍କାର’ ହିତାଧିକାରୀ ରାଜ୍ୟ-ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ଗୁଜରାଟ, ରାଜସ୍ଥାନ ଏବଂ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବକେୟା ଦେୟର ସମାଧାନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଏକ ଐତିହାସିକ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ରାଜିନାମା ସର୍ଦ୍ଦାର ସରୋବର ପ୍ରକଳ୍ପ ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ଅଂଶ ବଣ୍ଟନ ସଂକ୍ରାନ୍ତରେ ଏହି ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘ ଦିନରୁ ଲାଗି ରହିଥିବା ବିବାଦର ସମାଧାନ ଦିଗରେ ଏକ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ।
ଜୁନ୍ ୨୯, ୨୦୨୬ ରେ, ଯମୁନା ଜଳ ପ୍ରକଳ୍ପର ନିର୍ମାଣ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ବିଷୟରେ ରାଜସ୍ଥାନ ଏବଂ ହରିୟାଣା ସରକାରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ରାଜିନାମା ଅନୁଯାୟୀ ଯମୁନା କେନାଲରୁ ତିନୋଟି ଭୂତଳ ପାଇପଲାଇନ୍ ଜରିଆରେ ପାଖାପାଖି ୫୮୦ ଏମ୍.ସି.ଏମ୍. ଜଳ ରାଜସ୍ଥାନକୁ ପଠାଯିବ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଏହି ଭୂତଳ ପାଇପଲାଇନ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ପଶ୍ଚିମ ଯମୁନା କେନାଲରୁ ଯମୁନା ଜଳର ରାଜସ୍ଥାନର ଅଂଶ ପ୍ରଦାନ କରିବା। ଏହା ରାଜସ୍ଥାନକୁ ଉପର ଯମୁନା ଅବବାହିକାରେ ବ୍ୟବହାରଯୋଗ୍ୟ ଭୂପୃଷ୍ଠ ଜଳ ବାଣ୍ଟିବା ସମ୍ବନ୍ଧରେ ୧୯୯୪ ରାଜିନାମା ଅନୁଯାୟୀ ଆବଣ୍ଟିତ ଜଳକୁ ପ୍ରଭାବୀ ଢଙ୍ଗରେ ଉପଯୋଗ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ କରିବ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ରାଜସ୍ଥାନର ଶୁଷ୍କ ଏବଂ ସ୍ୱଳ୍ପ ବୃଷ୍ଟିପାତ ଅଞ୍ଚଳରେ ପାନୀୟ ଜଳର ନିରନ୍ତର ଯୋଗାଣ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବ ଏବଂ ସାମାଜିକ-ଅର୍ଥନୈତିକ ବିକାଶକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲୋକ ଉପକୃତ ହେବେ।
ଜୁନ୍ ୧୬, ୨୦୨୬ରେ କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଠକରେ ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ପଡ଼ି ରହିଥିବା ‘କିଶାଉ ବହୁମୁଖୀ ଡ୍ୟାମ୍ ପ୍ରକଳ୍ପ’ ସମ୍ପର୍କରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ସହମତି ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା। ଏହି ବୈଠକରେ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ, ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ, ଦିଲ୍ଲୀ, ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ, ହରିୟାଣା ଏବଂ ରାଜସ୍ଥାନ ‘କିଶାଉ ବହୁମୁଖୀ ପ୍ରକଳ୍ପ’ ର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ପାଇଁ ଏକ ବୁଝାମଣା ପତ୍ର (ଏମ୍.ଓ.ୟୁ.) ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଛନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ସମ୍ବନ୍ଧରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଜଳ ଉପାଦାନ ପାଇଁ ୯୦% ପାଣ୍ଠି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସହାୟତା ଆକାରରେ ପ୍ରଦାନ କରିବେ, ଏବଂ ଛଅଟି ରାଜ୍ୟ ଅବଶିଷ୍ଟ ୧୦% ଆର୍ଥିକ ବୋଝ ବହନ କରିବେ। ପ୍ରକଳ୍ପର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉପାଦାନର ମୂଲ୍ୟ ବାଣ୍ଟିବା ବଦଳରେ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶକୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଜଳ ଦିଲ୍ଲୀ ଏବଂ ରାଜସ୍ଥାନକୁ ଆବଣ୍ଟନ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ରାଜିନାମା ହୋଇଥିଲା।