ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ବଢ଼ୁଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଉତ୍ତେଜନା ଓ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ନେଇ ଚାଲିଥିବା ଅନିଶ୍ଚିତତା ମଧ୍ୟରେ ଆମେରିକାର ପୂର୍ବତନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଏକ ବଡ଼ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ 60 ଦିନିଆ ଅସ୍ତ୍ରବିରତି ସମୟରେ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଯାଉଥିବା ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ କୌଣସି ଟୋଲ୍ ଲାଗୁ ହେବ ନାହିଁ। ଏହି ଘୋଷଣା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ତୈଳ ବଜାରରେ ନୂଆ ଆଲୋଚନା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
ଟ୍ରମ୍ପ ତାଙ୍କ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ “ଟ୍ରୁଥ୍ ସୋସିଆଲ” ରେ ଏହି ବିବୃତ୍ତି ଜାରି କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି, ଅସ୍ତ୍ରବିରତି ସମୟରେ ଏବଂ ପରେ ମଧ୍ୟ ଟୋଲ୍ ନ ଲାଗିପାରେ, କିନ୍ତୁ ଯଦି ସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି ଚୁକ୍ତି ହୋଇନଥାଏ, ତେବେ ଆମେରିକା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଏହି ମାର୍ଗରେ ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ କରିପାରେ। ଏହାକୁ ସେ “ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ଓ ଖର୍ଚ୍ଚ ପୂରଣ” ସହ ଯୋଡ଼ିଛନ୍ତି।
ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଏହି ମତାମତ ଏପରି ସମୟରେ ଆସିଛି ଯେତେବେଳେ ଇରାନ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବନ୍ଦ କରିଦେଇଥିବା ଦାବି ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି। ଏହି ଘଟଣା ବିଶ୍ୱ ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳକୁ ଆଘାତ ଦେଇପାରେ ବୋଲି ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ିଛି।
ଇରାନ ପକ୍ଷରୁ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଇସଲାମିକ୍ ରିଭଲ୍ୟୁସନରୀ ଗାର୍ଡ କର୍ପସ (IRGC) ଏହି ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବନ୍ଦ ଘୋଷଣା କରିଛି। ତାଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ହେଉଛି ଯେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଶକ୍ତି ଦେଶମାନେ ଚୁକ୍ତିନାମାର ସର୍ତ୍ତ ପାଳନ କରୁନାହାନ୍ତି। ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଯାତାୟାତ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଚେତାବନୀ ଜାରି ହୋଇଛି।
ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ବିଶ୍ୱର ତୈଳ ଓ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାର୍ଗ। ଏହି ରାସ୍ତା ଦେଇ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣ ପରିବହନ ହୁଏ। ତେଣୁ ଏଠାରେ କୌଣସି ଅସ୍ଥିରତା ହେଲେ ତାହାର ପ୍ରଭାବ ସିଧାସଳଖ ଭାବରେ ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ବଜାର ଉପରେ ପଡ଼େ।
ଆମେରିକୀୟ ସେନା ଦାବି କରିଛି ଯେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ମାଧ୍ୟମରେ ବହୁ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବରେ ଗତି କରୁଛି। ସେମାନେ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଅବାଧ ରଖିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି।
ଅନ୍ୟପଟେ, ଇରାନୀ ନେତୃତ୍ୱ ଆମେରିକା ଉପରେ ଚୁକ୍ତିନାମା ଭଙ୍ଗ କରିବାର ଅଭିଯୋଗ ଲଗାଇଛି। ସେମାନଙ୍କ ମତାନୁସାରେ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚୁକ୍ତିର ସର୍ତ୍ତ ପୂରଣ ହେଉନାହିଁ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣ ଉପରେ ଚାପ ଜାରି ରହିବ।
ଏହି ସମଗ୍ର ପରିସ୍ଥିତିରେ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ପୁଣିଥରେ ବିଶ୍ୱ ରାଜନୀତି ଓ ଅର୍ଥନୀତିର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ହୋଇଉଠିଛି। ଶାନ୍ତି ଚୁକ୍ତି ନ ହେଲେ, ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଆଉ ବଡ଼ ସଙ୍କଟର କାରଣ ହୋଇପାରେ ବୋଲି ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ ମତ ଦେଉଛନ୍ତି।