ବୟସ ବଢ଼ିବା ସହିତ ଶରୀରରେ ଅନେକ ଛୋଟ ଛୋଟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଥାଏ। ଅନେକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ଆରମ୍ଭରେ କୌଣସି ସ୍ପଷ୍ଟ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଏ ନାହିଁ। ଫଳରେ ଲକ୍ଷଣ ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୋଗ ବଢ଼ିଯାଇପାରେ। ଏଥିପାଇଁ ସମୟ ସମୟରେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ କରାଇବା ଜରୁରୀ।
ତେବେ ୩୦ ବର୍ଷ ବୟସ ହେଲେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ମେଡିକାଲ ଟେଷ୍ଟ କରାଇବା ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ। କେଉଁ ପରୀକ୍ଷା ଆବଶ୍ୟକ, ତାହା ବୟସ, ପରିବାରର ରୋଗ ଇତିହାସ, ଓଜନ, ଖାଦ୍ୟାଭ୍ୟାସ, ଜୀବନଶୈଳୀ ଏବଂ ପୂର୍ବ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ।
ରକ୍ତଚାପ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ
ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପକୁ ଅନେକ ସମୟରେ ‘ସାଇଲେଣ୍ଟ କିଲର’ କୁହାଯାଏ, କାରଣ ଆରମ୍ଭରେ ଏହାର କୌଣସି ସ୍ପଷ୍ଟ ଲକ୍ଷଣ ନଥାଇପାରେ। କେବଳ ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା କିମ୍ବା ଅସୁସ୍ଥ ଅନୁଭବ ହେଲେ ରକ୍ତଚାପ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ।
USPSTF ୧୮ ବର୍ଷ କିମ୍ବା ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ ବୟସ୍କଙ୍କ ରକ୍ତଚାପ ସ୍କ୍ରିନିଂ ପାଇଁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥାଏ। ଯଦି ପ୍ରଥମ ଯାଞ୍ଚରେ ରକ୍ତଚାପ ଅଧିକ ଆସେ, ଡାକ୍ତର ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ପୁଣି ପରୀକ୍ଷା କିମ୍ବା ଘରେ ରକ୍ତଚାପ ମନିଟରିଂ କରିବାକୁ କହିପାରନ୍ତି।
କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍ ଟେଷ୍ଟକୁ ଅଣଦେଖା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ
ଶରୀରରେ କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍ ବଢ଼ିଗଲେ ମଧ୍ୟ ସବୁବେଳେ କୌଣସି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ। ତେଣୁ ରକ୍ତ ପରୀକ୍ଷା ମାଧ୍ୟମରେ କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍ ସ୍ତର ଜାଣିବା ସମ୍ଭବ।
ସାଧାରଣତଃ ସୁସ୍ଥ ବୟସ୍କଙ୍କୁ ପ୍ରାୟ ୪ରୁ ୬ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍ ଯାଞ୍ଚ କରିବାକୁ କୁହାଯାଏ। କିନ୍ତୁ ହୃଦରୋଗ, ମଧୁମେହ କିମ୍ବା ପରିବାରରେ ଉଚ୍ଚ କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍ର ଇତିହାସ ଥିଲେ ଅଧିକ ଥର ପରୀକ୍ଷା ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇପାରେ।
ରକ୍ତ ଶର୍କରା ଓ HbA1c ଯାଞ୍ଚ
ରକ୍ତ ଶର୍କରା ପରୀକ୍ଷା ଶରୀରରେ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ର ସ୍ତର ବିଷୟରେ ଜାଣିବାରେ ସହାୟକ ହୁଏ। ସେହିପରି HbA1c ପରୀକ୍ଷା ଗତ କିଛି ମାସର ହାରାହାରି ରକ୍ତ ଶର୍କରା ସ୍ତର ବିଷୟରେ ଧାରଣା ଦିଏ।
ତେବେ ୩୦ ବର୍ଷ ପରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିୟମିତ ଭାବେ ଡାଇବେଟିସ୍ ସ୍କ୍ରିନିଂ କରାଇବା ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ଏକମାତ୍ର ନିୟମ ନାହିଁ। USPSTF ଅନୁଯାୟୀ, ୩୫ରୁ ୭୦ ବର୍ଷ ବୟସ ମଧ୍ୟରେ ଅଧିକ ଓଜନ କିମ୍ବା ମେଦବହୁଳତା ଥିବା ଲକ୍ଷଣହୀନ ବୟସ୍କଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରିଡାଇବେଟିସ୍ ଓ ଟାଇପ୍-୨ ଡାଇବେଟିସ୍ ସ୍କ୍ରିନିଂ କରିବାକୁ ସୁପାରିଶ କରାଯାଇଛି। ପରିବାରରେ ଡାଇବେଟିସ୍ ଇତିହାସ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ବିପଦ କାରଣ ଥିଲେ ଡାକ୍ତର ଏହାଠାରୁ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ପରୀକ୍ଷା ପରାମର୍ଶ ଦେଇପାରନ୍ତି।
ଓଜନ ଓ କମରର ମାପ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନଜର ରଖନ୍ତୁ
କେବଳ ଓଜନ ଦେଖି କାହାର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଭଲ କି ଖରାପ ତାହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିହେବ ନାହିଁ। ତଥାପି ଉଚ୍ଚତା ଓ ଓଜନ ଆଧାରରେ BMI ଗଣନା କରାଯାଇପାରେ। ଏହା ଓଜନ ସମ୍ପର୍କିତ ବିପଦକୁ ପ୍ରାଥମିକ ଭାବେ ବୁଝିବାରେ ସହାୟକ ହୋଇପାରେ।
ସେହିପରି କମରର ପରିଧି ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ପେଟ ଚାରିପାଖରେ ଅଧିକ ଚର୍ବି ଥିବା ମେଟାବଲିକ୍ ଓ ହୃଦ୍ରୋଗ ସମ୍ପର୍କିତ ବିପଦ ସହ ଜଡିତ ହୋଇପାରେ। ଯଦି ହଠାତ୍ ଓଜନ ବଢ଼ୁଛି, କମୁଛି କିମ୍ବା ଶରୀରରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଅସ୍ୱାଭାବିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଉଛି, ତେବେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହ ପରାମର୍ଶ କରନ୍ତୁ।
୩୦ ବର୍ଷରେ ECG କିମ୍ବା ଫୁଲ୍ ବଡି ସ୍କାନ୍ ଜରୁରୀ କି?
ସମସ୍ତ ୩୦ ବର୍ଷୀୟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ECG, ଫୁଲ୍-ବଡି ସ୍କାନ୍ କିମ୍ବା ଅନେକ ମହଙ୍ଗା ପରୀକ୍ଷା କରାଇବା ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ। କେଉଁ ପରୀକ୍ଷା ଦରକାର, ତାହା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ବୟସ, ଲକ୍ଷଣ, ପରିବାର ଚିକିତ୍ସା ଇତିହାସ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ବିପଦ କାରଣ ଅନୁଯାୟୀ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯିବା ଉଚିତ।
ଲକ୍ଷଣ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ କେବଳ ଭୟରେ ସମସ୍ତ ପରୀକ୍ଷା କରାଇବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରି ଆବଶ୍ୟକ ସ୍କ୍ରିନିଂ ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଅଧିକ ଉପଯୋଗୀ।
ନିୟମିତ ହେଲ୍ଥ ଚେକ୍ଅପ୍ କାହିଁକି ଜରୁରୀ?
ନିୟମିତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଯାଞ୍ଚର ଅର୍ଥ କେବଳ ରୋଗ ହୋଇସାରିବା ପରେ ତାହାକୁ ଖୋଜିବା ନୁହେଁ। ଶରୀରରେ ହେଉଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ, ରକ୍ତଚାପ, କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ୍, ରକ୍ତ ଶର୍କରା, ଓଜନ ଓ ଅନ୍ୟ ବିପଦ କାରଣକୁ ସମୟରେ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ମଧ୍ୟ ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ।
ତେଣୁ ୩୦ ବର୍ଷ ବୟସକୁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ‘ସମସ୍ତ ଟେଷ୍ଟ କରାଇବାର ବୟସ’ ଭାବେ ନଦେଖି, ନିଜ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିପଦ ଅନୁଯାୟୀ ଯାଞ୍ଚ କରାଇବା ଅଧିକ ଉପଯୁକ୍ତ। କୌଣସି ଲକ୍ଷଣ, ପରିବାରିକ ରୋଗ ଇତିହାସ କିମ୍ବା ଅସାଧାରଣ ଶାରୀରିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଥିଲେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ନିଅନ୍ତୁ।