ଷ୍ଟକହୋମ୍: ଆଲୋକ ଦ୍ୱାରା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ କୋଷୀୟ ପଥ ଏବଂ ମସ୍ତିଷ୍କର ସ୍ନାୟୁ କୋଷକୁ ପରିଚାଳନା କରିବାର ନୂତନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାର ଆବିଷ୍କାର ପାଇଁ ୨୦୨୬ ମସିହାର ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି। ସ୍ୱିଡେନର କାରୋଲିନ୍ସ୍କା ଇନ୍ଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ରେ ଥିବା ନୋବେଲ ଆସେମ୍ବଲି ପକ୍ଷରୁ ଚଳିତ ବର୍ଷର ଏହି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପୁରସ୍କାର ତିନି ଜଣ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କୁ ମିଳିତ ଭାବେ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବା ନେଇ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି। ସେମାନେ ହେଲେ ଆମେରିକାର ଷ୍ଟାନଫୋର୍ଡ ୟୁନିଭରସିଟିର ବିଜ୍ଞାନୀ କାର୍ଲ ଡିସେରୋଥ, ଜର୍ମାନୀର ବର୍ଲିନ୍ସ୍ଥିତ ହମ୍ବୋଲ୍ଡ ୟୁନିଭରସିଟିର ପିଟର ହେଗମ୍ୟାନ୍ ଏବଂ ୱୁର୍ଜବର୍ଗ ୟୁନିଭରସିଟିର ଗେଓର୍ଗ ନାଗେଲ୍। ମସ୍ତିଷ୍କର ଜଟିଳ କାର୍ଯ୍ୟପ୍ରଣାଳୀକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଏହି ତିନି ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ସ୍ନାୟୁ ବିଜ୍ଞାନର ଏକ ନୂତନ ଯୁଗର ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।
ଆଲୋକ ସାହାଯ୍ୟରେ ସ୍ନାୟୁର ସଙ୍କେତଗୁଡ଼ିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାର ଏହି ବିଶେଷ ପ୍ରକ୍ରିୟା ମାଧ୍ୟମରେ ଜୀବନ୍ତ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ସ୍ନାୟୁ କୋଷଗୁଡ଼ିକ କିପରି ସ୍ମୃତି, ଭାବନା ଏବଂ ବ୍ୟବହାରକୁ ରୂପ ଦିଅନ୍ତି, ତାହା ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ଦେଖିବା ସମ୍ଭବ ହୋଇପାରିଛି। ଦୁଇ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବିଜ୍ଞାନୀ ପିଟର ହେଗମ୍ୟାନ୍ ଏବଂ ଗେଓର୍ଗ ନାଗେଲ୍ ଏକକୋଷୀ ଶୈବାଳରୁ ଏକ ବିଶେଷ ଧରଣର ପ୍ରୋଟିନ୍ ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ। ଏହି ପ୍ରୋଟିନ୍ ଉପରେ ନୀଳ ଆଲୋକ ପଡ଼ିବା ମାତ୍ରେ କୋଷ ମଧ୍ୟକୁ ଚାର୍ଜଯୁକ୍ତ କଣିକା ପ୍ରବେଶ କରି ବିଦ୍ୟୁତ୍ ସ୍ରୋତ ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଏ। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ବୈଜ୍ଞାନିକ କାର୍ଲ ଡିସେରୋଥ ଏହି ପ୍ରୋଟିନ୍ର ଜିନ୍କୁ ନେଇ ସ୍ନାୟୁ କୋଷ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଆଲୋକ ସାହାଯ୍ୟରେ ସ୍ନାୟୁର ସଙ୍କେତକୁ ସକ୍ରିୟ କରାଇବାରେ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଥିଲେ।
ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରୁ ମାନବ ମସ୍ତିଷ୍କର ଭାବନା, ଆଚରଣ ଓ ଶାରୀରିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ସଠିକ୍ କାରଣ ଖୋଜିବା ପାଇଁ ବିଜ୍ଞାନୀମାନେ ଉଦ୍ୟମ ଜାରି ରଖିଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା ମସ୍ତିଷ୍କର ଚିତ୍ର ଅସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇ ରହିଥିଲା। ମାତ୍ର ଏହି ନୂତନ ଆବିଷ୍କାର ପରେ ସ୍ନାୟୁଗତ ଏବଂ ମାନସିକ ସମସ୍ୟାଗୁଡ଼ିକର କାରଣ ସମ୍ପର୍କରେ ସୂଚନା ମିଳିପାରୁଛି। ଏପରିକି ଦୃଷ୍ଟିଶକ୍ତି ହରାଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଫେରାଇ ଆଣିବା କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାର ପ୍ରୟୋଗ ଚାଲିଛି। ଏହି ଯୁଗାନ୍ତକାରୀ ସଫଳତା ପାଇଁ ତିନି ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କୁ ପୁରସ୍କାର ସ୍ୱରୂପ ମୋଟ ୧୨ ନିୟୁତ ସ୍ୱିଡିଶ୍ କ୍ରୋନର୍ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ, ଯାହା ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମାନ ଭାବେ ବଣ୍ଟନ ହେବ


