ୱାଶିଂଟନ୍: ବିଶ୍ବ କୂଟନୀତି ଓ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଏକ ଐତିହାସିକ ଅଧ୍ୟାୟ ଯୋଡ଼ି ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଆସନ୍ତା ସପ୍ତାହରେ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ, ରୁଷ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭ୍ଲାଦିମିର ପୁତିନ ଏବଂ ଚୀନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସି ଜିନପିଙ୍ଗ୍ ଗୋଟିଏ ମଞ୍ଚରେ ତ୍ରିପାକ୍ଷିକ ବୈଠକରେ ସାମିଲ ହେବେ। ଚୀନ୍ର ଶେନଝେନ୍ ଠାରେ ଆୟୋଜିତ ହେବାକୁ ଥିବା ଏସିଆ-ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରୀୟ ଅର୍ଥନୈତିକ ସହଯୋଗ (ଆପେକ୍) ସମ୍ମିଳନୀ ଅବସରରେ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଠକ ବସିବ ବୋଲି ହ୍ୱାଇଟ୍ ହାଉସ୍ ପକ୍ଷରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି। ବିଗତ ୮୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବିଶ୍ୱର ତିନି ଶୀର୍ଷ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଷ୍ଟ୍ରର ମୁଖ୍ୟ ଏକାଠି ବସି ବିଶ୍ୱର ସୁରକ୍ଷା ଓ ରଣନୀତି ସମ୍ପର୍କରେ ମନ୍ଥନ କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି।
ହ୍ୱାଇଟ୍ ହାଉସ୍ ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ବୈଠକରେ ପରମାଣୁ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ହ୍ରାସ କରିବା ସବୁଠାରୁ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରସଙ୍ଗ ରହିବ। ଆମେରିକା ଏବଂ ରୁଷ୍ ମଧ୍ୟରେ ପରମାଣୁ ଅସ୍ତ୍ର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନେଇ ଥିବା ପୁରୁଣା ଚୁକ୍ତି ଚଳିତ ବର୍ଷ ଫେବୃଆରୀ ମାସରେ ଶେଷ ହୋଇଯାଇଥିବା ବେଳେ ଚୀନ୍ ଲଗାତାର ନିଜର ପରମାଣୁ ଭଣ୍ଡାର ବୃଦ୍ଧି କରିବାରେ ଲାଗିଛି। ତେଣୁ ପୁରୁଣା ଚୁକ୍ତି ସ୍ଥାନରେ ତିନି ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ନୂତନ ପରମାଣୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଚୁକ୍ତି ପାଇଁ ଆଲୋଚନାର ବାଟ ଖୋଲିବାକୁ ଟ୍ରମ୍ପ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛନ୍ତି। ଆମେରିକାର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଏହି ବୈଠକରୁ ତୁରନ୍ତ କୌଣସି ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ପରମାଣୁ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଦିଗରେ ଏହା ଏକ ଐତିହାସିକ ଆରମ୍ଭ ହେବ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ବୈଠକରେ ଇରାନ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଲୋଚନା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଏହି ତ୍ରିପାକ୍ଷିକ ବୈଠକର କାର୍ଯ୍ୟସୂଚୀରୁ ରୁଷ-ୟୁକ୍ରେନ୍ ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ବାଦ୍ ଦିଆଯାଇଛି। ଆମେରିକୀୟ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମତରେ, ୟୁକ୍ରେନ୍ ସଂକଟ ନେଇ ଆମେରିକା ଓ ରୁଷ୍ ମଧ୍ୟରେ ପୂର୍ବରୁ ଅନେକ ଆଲୋଚନା ହୋଇସାରିଛି, ଯେଉଁଥିରେ ଚୀନ୍ ସାମିଲ ନଥିଲା। ତେଣୁ ତିନି ଦେଶର ମିଳିତ ବୈଠକରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇବା ସମୀଚୀନ ହେବ ନାହିଁ। ସେହିପରି ଏନ୍ଭିଡିଆ ସହ ଜଡ଼ିତ ଗୁଇନ୍ଦାଗିରି ବିବାଦ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଟ୍ରମ୍ପ ଓ ଜିନପିଙ୍ଗ୍ଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ନାହିଁ, ଯାହାକୁ ଚୀନ୍ ପୂର୍ବରୁ ଭିତ୍ତିହୀନ ବୋଲି କହିସାରିଛି। ତେବେ ଜିନପିଙ୍ଗ୍ଙ୍କ ସହ ହେବାକୁ ଥିବା ପୃଥକ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବୈଠକରେ ଟ୍ରମ୍ପ ବିରଳ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ଯୋଗାଣ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇପାରନ୍ତି।
ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ ଏହା ପୂର୍ବରୁ ୧୯୪୫ ମସିହା ଫେବୃଆରୀ ମାସରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ଅନ୍ତିମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଆମେରିକା, ତତ୍କାଳୀନ ସୋଭିଏତ୍ ସଂଘ ଏବଂ ବ୍ରିଟେନର ନେତାମାନେ କ୍ରିମିଆର ୟାଲଟା ଠାରେ ଏକାଠି ହୋଇଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଫ୍ରାଙ୍କଲିନ୍ ରୁଜଭେଲ୍ଟ, ସୋଭିଏତ୍ ନେତା ଜୋସେଫ୍ ଷ୍ଟାଲିନ୍ ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ୱିନଷ୍ଟନ୍ ଚର୍ଚ୍ଚିଲ୍ ଯୁଦ୍ଧ ପରବର୍ତ୍ତୀ ୟୁରୋପର ରୂପରେଖ ସ୍ଥିର କରିଥିଲେ। ଦୀର୍ଘ ୮ ଦଶନ୍ଧି ପରେ ପୁଣିଥରେ ବିଶ୍ୱର ତିନି ମହାଶକ୍ତିଙ୍କ ଏହି ମିଳିତ ବୈଠକ ଉପରେ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱର ସତର୍କ ନଜର ରହିଛି।


