କଟକ: ଗ୍ରାମ ରୋଜଗାର ସେବକ (ଜିଆରଏସ୍) ନିଯୁକ୍ତିରେ ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି (ଏସ୍ସି) ଓ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି (ଏସ୍ଟି) ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ହାଇକୋର୍ଟ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରାୟ ଦେଇଛନ୍ତି। ୧୯ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୩ ପୂର୍ବରୁ ଜାରି ହୋଇଥିବା ବିଜ୍ଞାପନରେ ସଂରକ୍ଷଣ ଲାଗୁ ହେବ ନାହିଁ ବୋଲି କୋର୍ଟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଥିବା ବେଳେ, ଏହି ତାରିଖ କିମ୍ବା ଏହାପରେ ଜାରି ହେବାକୁଥିବା ନିଯୁକ୍ତି ବିଜ୍ଞାପନରେ ଏସ୍ସି-ଏସ୍ଟି ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଲାଗୁ ହେବ ବୋଲି ରାୟରେ କୁହାଯାଇଛି। ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ୧୯ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୩ ପୂର୍ବରୁ ସ୍କିମ୍ଭତିିକ, ଚୁକ୍ତିଭିତିକ ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଭିତିକ ପଦବିରେ ସଂରକ୍ଷଣ ଲାଗୁ କରିବା ପାଇଁ କୌଣସି ଆଇନଗତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନଥିଲା। ଏଣୁ ୬ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୧୮ରେ ଜାରି ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ଏବଂ ୩୦ ଜୁନ୍ ୨୦୧୮ରେ ୧୯ଟି ଜିଆରଏସ୍ ପଦବି ପାଇଁ ପ୍ରକାଶିତ ବିଜ୍ଞାପନରେ ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଲାଗୁ କରିବା ଆଇନ ସମ୍ମତ ନଥିଲା। ଏହି ସଂକ୍ରାନ୍ତରେ ପୂର୍ବ ରାୟରେ ନିଆଯାଇଥିବା ନିଷ୍ପତିିକୁ ଅଦାଲତ ବଳବତର ରଖିଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଓଡ଼ିଶା ସଂରକ୍ଷଣ ଆଇନର ୨୦୨୩ ସଂଶୋଧନ ଦ୍ୱାରା ଧାରା ୩(୨) ଯୋଡ଼ାଯିବା ପରେ ସ୍କିମ୍ ଭିତିିକ, ଚୁକ୍ତିଭିତିକ ଓ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଭିତିକ ପଦବିରେ ସଂରକ୍ଷଣ ଲାଗୁ କରିବାକୁ ଆଇନରେ ରହିଛି। ତେଣୁ ୧୯ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୩ କିମ୍ବା ଏହା ପରେ ପ୍ରକାଶିତ ନିଯୁକ୍ତି ବିଜ୍ଞାପନଗୁଡ଼ିକ ସଂଶୋଧିତ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ପରିଚାଳିତ ହେବ ବୋଲି ଅଦାଲତ ତାଙ୍କ ରାୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି। ୨୦୧୮ର ଜିଆରଏସ୍ ନିଯୁକ୍ତି ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ଓ ବିଜ୍ଞାପନକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରି ଦାଏର ମୂଳ ମାମଲାରେ ହାଇକୋର୍ଟ ୬ ଫେବ୍ରୁଆରି ୨୦୨୫ରେ ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ରଦ୍ଦ କରିଥିଲେ। ତେବେ ୨୦୨୩ରେ ଆଇନରେ ହୋଇଥିବା ସଂଶୋଧନକୁ ପୂର୍ବ ରାୟରେ ବିଚାରକୁ ନିଆଯାଇନଥିବା ଦର୍ଶାଇ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ରିଭ୍ୟୁ ପିଟିସନ୍ ଦାଖଲ କରିଥିଲେ। ଏହାର ଶୁଣାଣି ପରେ ହାଇକୋର୍ଟ ଆଂଶିକ ସଂଶୋଧିତ ରାୟ ଦେଇଛନ୍ତି।


