କେରଳ : ସୁପରମାର୍କେଟରୁ ସାମଗ୍ରୀ କିଣିବାବେଳେ ବିଲ୍ରେ ଲେଖା ଦାମ ଦେଖି ଟଙ୍କା ଦେଇଦିଅନ୍ତି ଅଧିକାଂଶ ଗ୍ରାହକ। କିନ୍ତୁ ପ୍ୟାକେଟ୍ରେ ଲେଖା ମୂଲ୍ୟଠାରୁ ଅଧିକ ଟଙ୍କା ନେବା ଦୋକାନୀଙ୍କ ପାଇଁ ମହଙ୍ଗା ପଡ଼ିପାରେ। କେରଳର ମାଲାପ୍ପୁରମ୍ରେ ଏଭଳି ଏକ ଘଟଣା ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ଶିଶୁର ଏକ ବେକ ତକିଆର ମୂଲ୍ୟ ୧୬୨ ଟଙ୍କା ଥିବାବେଳେ ସୁପରମାର୍କେଟ୍ ଗ୍ରାହକଙ୍କଠାରୁ ନେଇଥିଲା ୧୬୯ ଟଙ୍କା। ମାତ୍ର ୭ ଟଙ୍କାର ଏହି ଅଧିକ ଆଦାୟ ପାଇଁ ଏବେ ଖୁଚୁରା ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ ମୋଟ ୨୦,୦୦୭ ଟଙ୍କା।
୭ ଟଙ୍କାର ଅଧିକ ଆଦାୟ, ଦୋକାନୀଙ୍କୁ ୨୦ ହଜାରର ଝଟକା!
ସାଧାରଣତଃ ଗ୍ରାହକମାନେ କିରାଣା ଦୋକାନ କିମ୍ବା ସୁପରମାର୍କେଟ୍ରୁ ସାମଗ୍ରୀ କିଣିବା ସମୟରେ ପ୍ୟାକେଟ୍ରେ ଲେଖା ଥିବା ସର୍ବାଧିକ ଖୁଚୁରା ମୂଲ୍ୟ (MRP) ଯାଞ୍ଚ କରିନଥାନ୍ତି। ଦୋକାନୀ ଯେତିକି ଟଙ୍କା ମାଗନ୍ତି, ଅଧିକାଂଶ ଲୋକ ସେତିକି ଦେଇ ଚାଲିଯାଆନ୍ତି। ହେଲେ ଏହି ଅବହେଳା ଯୋଗୁଁ ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ଅଧିକ ଟଙ୍କା ଦେବାକୁ ପଡ଼ିପାରେ।
କେରଳର ଏହି ଘଟଣା ଗ୍ରାହକଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଶିକ୍ଷା। ଏଠାରେ ଜଣେ ଗ୍ରାହକଙ୍କଠାରୁ ମାତ୍ର ୭ ଟଙ୍କା ଅଧିକ ନିଆଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଗ୍ରାହକ ଏହାକୁ ହାଲୁକା ଭାବେ ନନେଇ ଉପଭୋକ୍ତା କମିଶନଙ୍କ ଦ୍ୱାରସ୍ଥ ହୋଇଥିଲେ। ଶୁଣାଣି ପରେ କମିଶନ ସୁପରମାର୍କେଟ୍କୁ ଅଧିକ ଆଦାୟ ଟଙ୍କା ଫେରାଇବା ସହ କ୍ଷତିପୂରଣ ଓ ମକଦ୍ଦମା ଖର୍ଚ୍ଚ ଦେବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି।
କିପରି ହୋଇଥିଲା ୭ ଟଙ୍କାର ହେରଫେର?
ଏହି ଘଟଣା ୨୦୨୫ ଜୁନ୍ ମାସର। ମାଲାପ୍ପୁରମ୍ର ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ ଶିଶୁ ପାଇଁ ଏକ ସୁପରମାର୍କେଟ୍ରୁ ବେକ ତକିଆ ସମେତ ମୋଟ ୮ଟି ସାମଗ୍ରୀ କିଣିଥିଲେ। ବେକ ତକିଆର ପ୍ୟାକେଟ୍ରେ ଏହାର ମୂଲ୍ୟ ୧୬୨ ଟଙ୍କା ଲେଖାଥିଲା। କିନ୍ତୁ ବିଲ୍ କରିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କଠାରୁ ୧୬୯ ଟଙ୍କା ଆଦାୟ କରାଯାଇଥିଲା।
ପରେ ଗ୍ରାହକ ଉତ୍ପାଦର ପ୍ୟାକେଟ୍ ଯାଞ୍ଚ କରିବାରୁ ମୂଳ MRP ଉପରେ ଆଉ ଏକ ଭିନ୍ନ ମୂଲ୍ୟର ଷ୍ଟିକର୍ ଲଗାଯାଇଥିବା ଦେଖିଥିଲେ। ଏହାପରେ ସେ ସୁପରମାର୍କେଟ୍ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଏନେଇ ଜଣାଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ସେଠାରୁ କୌଣସି ସନ୍ତୋଷଜନକ ସମାଧାନ ନମିଳିବାରୁ ସେ ଉପଭୋକ୍ତା କମିଶନଙ୍କ ନିକଟରେ ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ।
ସୁପରମାର୍କେଟ୍ର ସଫେଇ: ଭୁଲ୍ରେ ଲାଗିଥିଲା ଅନ୍ୟ ଷ୍ଟିକର୍
ଅଭିଯୋଗ ପରେ ସୁପରମାର୍କେଟ୍ ପକ୍ଷରୁ ନିଜର ସଫେଇ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଦୋକାନର କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୂଲ୍ୟ ଟ୍ୟାଗ୍ ଲଗାଇବା ସମୟରେ ଭୁଲ୍ ହୋଇଥିବା କଥା ସ୍ୱୀକାର କରାଯାଇଥିଲା। ସୁପରମାର୍କେଟ୍ର କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ସେହି କମ୍ପାନୀର ଅନ୍ୟ ଏକ ଉତ୍ପାଦର MRP ୧୭୯ ଟଙ୍କା ଥିବାବେଳେ ତାହା ୧୬୯ ଟଙ୍କାରେ ବିକ୍ରି ହେଉଥିଲା। ଭୁଲବଶତଃ ସେହି ଉତ୍ପାଦର ମୂଲ୍ୟ ଟ୍ୟାଗ୍ ବେକ ତକିଆରେ ଲାଗିଯାଇଥିଲା। ଏହା ଜାଣିଶୁଣି କରାଯାଇନଥିଲା ବୋଲି ଦୋକାନ ପକ୍ଷରୁ କୁହାଯାଇଥିଲା। ଏପରିକି ଅଧିକ ନିଆଯାଇଥିବା ଟଙ୍କାକୁ ଗିଫ୍ଟ ଭାଉଚର୍ ଆକାରରେ ଫେରସ୍ତ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଦୋକାନ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିବା କହିଥିଲା। ତେବେ ବେକ ତକିଆର ପ୍ରକୃତ MRP ୧୬୨ ଟଙ୍କା ଥିଲା ବୋଲି ସୁପରମାର୍କେଟ୍ ସ୍ୱୀକାର କରିଥିଲା। ଫଳରେ ମୂଲ୍ୟ ଟ୍ୟାଗ୍ରେ ତ୍ରୁଟି ଥିବା କଥା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲା।
ଅକ୍ଟୋବର ୨୯ରେ କମିଶନଙ୍କ ବଡ଼ ରାୟ
ମାଲାପ୍ପୁରମ୍ ଜିଲ୍ଲା ଉପଭୋକ୍ତା କମିଶନ ଅକ୍ଟୋବର ୨୯ ତାରିଖରେ ଏହି ମାମଲାରେ ନିଜର ଆଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ଉଭୟ ପକ୍ଷଙ୍କ ଦଲିଲ, ଫଟୋ ଓ ବିବୃତ୍ତି ଯାଞ୍ଚ କରିବା ପରେ କମିଶନ ଦେଖିଥିଲେ ଯେ ଉତ୍ପାଦରେ ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ମୂଲ୍ୟ ଟ୍ୟାଗ୍ ରହିଥିଲା।
ସୁପରମାର୍କେଟ୍ ମଧ୍ୟ ୧୬୨ ଟଙ୍କାର ଉତ୍ପାଦ ପାଇଁ ୧୬୯ ଟଙ୍କା ଆଦାୟ କରିଥିବା ସ୍ୱୀକାର କରିଥିଲା। ଏହାକୁ ଅନୁଚିତ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଅଭ୍ୟାସ ବୋଲି ବିଚାର କରି କମିଶନ ଖୁଚୁରା ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କୁ ଦାୟୀ କରିଥିଲେ। ଏହି ମାମଲାରେ ନିର୍ମାତା କମ୍ପାନୀକୁ ଦାୟିତ୍ୱରୁ ମୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା।
୭ ଟଙ୍କା ଫେରସ୍ତ ସହ ୨୦ ହଜାର ଟଙ୍କା କ୍ଷତିପୂରଣ
କମିଶନଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ସୁପରମାର୍କେଟ୍କୁ ଗ୍ରାହକଙ୍କଠାରୁ ଅଧିକ ଆଦାୟ କରିଥିବା ୭ ଟଙ୍କା ଫେରସ୍ତ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏହା ସହିତ ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ କ୍ଷତିପୂରଣ ବାବଦରେ ୧୦ ହଜାର ଟଙ୍କା ଏବଂ ମକଦ୍ଦମା ଖର୍ଚ୍ଚ ବାବଦରେ ଆଉ ୧୦ ହଜାର ଟଙ୍କା ଦେବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ରହିଛି । କମିଶନଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁସାରେ, ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ଅଧିକ ଆଦାୟ କରାଯାଇଥିବା ୭ ଟଙ୍କା ଫେରସ୍ତ କରିବା ସହ ୧୦ ହଜାର ଟଙ୍କା କ୍ଷତିପୂରଣ ଏବଂ ମକଦ୍ଦମା ଖର୍ଚ୍ଚ ବାବଦକୁ ଆଉ ୧୦ ହଜାର ଟଙ୍କା ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ସୁପରମାର୍କେଟ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି। ଏହିପରି ଗ୍ରାହକ ମୋଟ ୨୦ ହଜାର ୭ ଟଙ୍କା ପାଇବେ।
ଗ୍ରାହକମାନେ କିଣାକିଣି ବେଳେ କ’ଣ ଧ୍ୟାନ ଦେବେ?
ଏହି ଘଟଣା ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଚେତନତା ଦେଉଛି। ସାମଗ୍ରୀ କିଣିବା ବେଳେ କେବଳ ବିଲ୍ର ମୋଟ ରାଶି ନୁହେଁ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉତ୍ପାଦର MRP ମଧ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।
– ପ୍ୟାକେଟ୍ରେ ମୁଦ୍ରିତ MRP ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ।
– MRP ଉପରେ ଅନ୍ୟ ଷ୍ଟିକର୍ ଲଗାଯାଇଥିଲେ ତାହା ଭଲଭାବେ ଦେଖନ୍ତୁ।
– ବିଲ୍ରେ ଥିବା ଦାମ ଓ ପ୍ୟାକେଟ୍ର ମୂଲ୍ୟ ମେଳ କରନ୍ତୁ।
– ଅଧିକ ଟଙ୍କା ନିଆଯାଇଥିଲେ ବିଲ୍ ଓ ପ୍ୟାକେଟ୍ର ଫଟୋ ସଂରକ୍ଷଣ କରନ୍ତୁ।
– ଦୋକାନୀଙ୍କଠାରୁ ସମାଧାନ ନମିଳିଲେ ଉପଭୋକ୍ତା ଅଭିଯୋଗ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ସହାୟତା ନିଅନ୍ତୁ।
ସାତ ଟଙ୍କା ଛୋଟ ରାଶି ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଅଧିକାର ଛୋଟ ନୁହେଁ। ତେଣୁ ଦୋକାନରୁ ସାମଗ୍ରୀ କିଣିବା ସମୟରେ MRP ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଅଭ୍ୟାସ କରନ୍ତୁ। ଏହା କେବଳ ଆପଣଙ୍କ ଟଙ୍କା ବଞ୍ଚାଇବ ନାହିଁ, ଅନୁଚିତ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଅଭ୍ୟାସ ବିରୋଧରେ ସଚେତନ ରହିବାରେ ମଧ୍ୟ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ।