ସୁନା ନ କିଣିବାକୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ଅପିଲ କରିଛନ୍ତି । ଏହି ସୁନା ନ କିଣିବାକୁ ନେଇ ଏବେ ରାଜନୈତିକ ବୟନବାଜି ଜୋର ଧରିଛି। ତେବେ ସୁନା ନ କିଣିବାର ପରାମର୍ଶ କେବଳ ମୋଦୀ ଦେଇ ନାହାନ୍ତି, ମୋଦୀଙ୍କ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଦେଶରେ ସୁନା କିଣିବାରୁ ନିବୃତ୍ତ ରହିବାକୁ ପରମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଛି । କେତେବେଳେ ଓ କେଉଁ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଏପରି ଅପିଲ କରାଯାଇଛି, ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ।
୨୪ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ସୁନା କ୍ରୟ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ, ସାର ବ୍ୟବହାର ସୀମିତ କରିବାକୁ ନିବେଦନ କରିଛନ୍ତି। ଏହା ପ୍ରଥମ ଥର ନୁହେଁ ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ସରକାର ସୁନା କ୍ରୟ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ନିବେଦନ କରିଛନ୍ତି। ସମୟ ସମୟରେ, ସରକାର ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିରତା ବଜାୟ ରଖିବା ଏବଂ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ସଂରକ୍ଷଣ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ସୁନା କିଣିବାରୁ ନିବୃତ୍ତ ରହିବାକୁ କିମ୍ବା କମ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି ରବିବାର (୧୦ ମଇ, ୨୦୨୬) ହାଇଦ୍ରାବାଦରେ ନାଗରିକମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ଦୈନନ୍ଦିନ ଅଭ୍ୟାସ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରି ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ମଜବୁତ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ସେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଅନାବଶ୍ୟକ ସୁନା କ୍ରୟରୁ ଦୂରେଇ ରହିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ସେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲର ବିଚାରବନ୍ତ ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରି କହିଥିଲେ ଯେ ତେଲ ସଞ୍ଚୟ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଦେଶର ଆର୍ଥିକ ପରିସ୍ଥିତି ସୁଦୃଢ଼ ହେବ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ଇନ୍ଧନ ବ୍ୟବହାର ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ଅନେକ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ। ସେ ଯେତେବେଳେ ସମ୍ଭବ ମେଟ୍ରୋ ଏବଂ ସାର୍ବଜନୀନ ପରିବହନ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ। ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଯାନ ବ୍ୟବହାର କରିବା ସମୟରେ କାରପୁଲିଂ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ।
୨୦୧୩ ମସିହାରେ, ଯେତେବେଳେ ପି. ଚିଦାମ୍ବରମ ୟୁପିଏ ସରକାରରେ କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ, ସେ ଭାରତର ଲୋକମାନଙ୍କୁ ସୁନା ନ କିଣିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ନିରନ୍ତର ସୁନା ଆମଦାନୀ ଦେଶର ଚଳନ୍ତି ଆକାଉଣ୍ଟ ନିଅଣ୍ଟକୁ ବୃଦ୍ଧି କରୁଛି ଏବଂ ଟଙ୍କାକୁ ଦୁର୍ବଳ କରୁଛି। ଚିଦାମ୍ବରମ କହିଥିଲେ, “ଯେଉଁମାନେ ସୁନା କିଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି ସେମାନେ ବୁଝିବା ଉଚିତ ଯେ ମୂଲ୍ୟବାନ ଧାତୁର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଂଶ ଆମଦାନୀ କରାଯାଏ, ଏବଂ ଭାରତରେ ସୁନା ଉତ୍ପାଦିତ ହୁଏ ନାହିଁ। ଆପଣ ଟଙ୍କା ଦିଅନ୍ତି, ଆମେ ଡଲାର ଦିଅନ୍ତି। ଆପଣ ଭାବନ୍ତି ଯେ ଆପଣ ଟଙ୍କାରେ ସୁନା କିଣୁଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ବାସ୍ତବରେ, ଆପଣ ଡଲାରରେ ସୁନା କିଣୁଛନ୍ତି। ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରୁଛି ଯେ ଦୟାକରି ସୁନା କିଣିବାରୁ ନିବୃତ୍ତ ରୁହନ୍ତୁ ବୋଲି କହିଥିଲେ ।”
ସେ କହିଥିଲେ, “ଯଦି ଭାରତୀୟମାନେ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପାଇଁ ସୁନା ଆମଦାନୀ କରିବାରୁ ନିବୃତ୍ତ ରୁହନ୍ତି, ତେବେ ସମଗ୍ର ପରିସ୍ଥିତି ନାଟକୀୟ ଭାବରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେବ। ଯଦି ଆମେ ଛଅ ମାସ କିମ୍ବା ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପାଇଁ ସୁନା କିଣିବା ବନ୍ଦ କରିଦିଅ, ତେବେ CAD ସ୍ଥିତିରେ ନାଟକୀୟ ଉନ୍ନତି ହେବ।” ତତ୍କାଳୀନ ସରକାର ସୁନା ଉପରେ ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କକୁ ୧୦ ପ୍ରତିଶତକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲେ।
୧୯୬୨ ଯୁଦ୍ଧ ପରେ, ଭାରତର ଅର୍ଥନୀତି ଏବଂ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ଭଣ୍ଡାର ଏକ ଗମ୍ଭୀର ସଙ୍କଟର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲା। ତତ୍କାଳୀନ ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ମୋରାରଜୀ ଦେଶାଇ ସୁନା କ୍ରୟକୁ ସୀମିତ କରିବା ପାଇଁ କଠୋର ନିୟମ ଲାଗୁ କରିଥିଲେ। ଦେଶରେ ସୁନା ଚୋରା ଚାଲାଣ ରୋକିବା ଏବଂ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ପାଇଁ ତତ୍କାଳୀନ ସରକାର ସୁନା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନିୟମ (୧୯୬୩) ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ। ୧୯୬୩ ମସିହାରେ, ସରକାର ସୁନା ବ୍ୟବହାର ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ୧୪ କ୍ୟାରେଟରୁ ଅଧିକ ଶୁଦ୍ଧତା ସହିତ ସୁନା ଅଳଙ୍କାର ନିର୍ମାଣ ଉପରେ ନିଷେଧ କରିଥିଲେ। ୧୯୬୮ ମସିହାରେ, ଏହି ନିୟମକୁ ଆହୁରି କଠୋର କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ଫଳରେ ନାଗରିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସୁନା ବାର୍ କିମ୍ବା ମୁଦ୍ରା ରଖିବା ବେଆଇନ ହୋଇଯାଇଥିଲା।
୧୯୬୫ ମସିହାରେ ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ, ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଲାଲ ବାହାଦୁର ଶାସ୍ତ୍ରୀ ଦେଶର ଆର୍ଥିକ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧର ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ସୁନା ସରକାରଙ୍କ ନିକଟରେ ଜମା କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ଏଥିପାଇଁ, ସରକାର ‘ଜାତୀୟ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ବଣ୍ଡ’ ଭଳି ଯୋଜନା ଆଣିଥିଲେ, ଯାହା ଅଧୀନରେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ସରକାରଙ୍କ ନିକଟରେ ସେମାନଙ୍କର ସୁନା ଜମା କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରାଯାଇଥିଲା।