ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ନିର୍ବାଚନ କାହିଁକି ଭାରତ ସହ ସମକକ୍ଷ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଲୋକସଭା ନିର୍ବାଚନ ୨୦୨୪ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କରିଛି ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗ। ସେ ନିଜ ପ୍ରସ୍ତୁତିର ସମୀକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି। ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ଦେଇଥିବା ତଥ୍ୟ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ନିର୍ବାଚନ କାହିଁକି ଭାରତ ସହ ସମକକ୍ଷ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ। ଆଗାମୀ ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରାୟ ୯୬ କୋଟି ଭୋଟର ମତଦାନ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ବିବେଚିତ ହେବେ ବୋଲି ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗ କହିଛନ୍ତି। ଏଥିପାଇଁ ୧୨ ଲକ୍ଷ ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ର ଖୋଲାଯିବ। ଏହି ସବୁ କେନ୍ଦ୍ରରେ ନିର୍ବାଚନ ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ଦେଢ଼ କୋଟି କର୍ମଚାରୀ ନିୟୋଜିତ ହେବେ। ୯୬ କୋଟି ଯୋଗ୍ୟ ଭୋଟରଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୪୭ କୋଟି ହେଉଛନ୍ତି ମହିଳା ବୋଲି ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ କହିଛନ୍ତି। ସେହିପରି ପୁରୁଷଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୪୮.୯୯ କୋଟି ରହିଛି। ୪୮,୦୦୦ ଜଣଙ୍କୁ ତୃତୀୟ ଲିଙ୍ଗ ଭାବରେ ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି। ୨୦୧୯ ତୁଳନାରେ ଭୋଟରଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୫.୩% ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଗତ ଲୋକସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ମୋଟ ଯୋଗ୍ୟ ଭୋଟରଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୯୧.୨ କୋଟି ଥିଲା। ଭାରତ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ଗଣତନ୍ତ୍ର।

ଏତେ ବଡ଼ ନିର୍ବାଚନ କେଉଁଠି ନାହିଁ

ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ମୋଟ ଯୋଗ୍ୟ ଭୋଟରଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରାୟ ୧ କୋଟି ୭୩ ଲକ୍ଷ ୧୮ରୁ ୧୯ ବର୍ଷ ବୟସର। ୮୧ ଲକ୍ଷ ଭିନ୍ନକ୍ଷମ ଭୋଟର ଅଛନ୍ତି। ୧ କୋଟି ୭୫ ଲକ୍ଷ ଭୋଟରଙ୍କ ବୟସ ୮୦ ବର୍ଷ କିମ୍ବା ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ। ୮୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ବୟସର ୧.୭୫ କୋଟି ଭୋଟରଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରାୟ ୨ ଲକ୍ଷ ୧୦୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ବୟସ୍କ।

ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନର ରାଜୀବ କୁମାର ଆଶ୍ୱାସନା ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ୨୦୨୪ ଏବଂ ଏହା ପରେ ମତଦାନରେ ଏକ ସୁଖଦ ଅନୁଭୂତି ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିବଦ୍ଧ। ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରଚାର ସମୟରେ ସମାନ ସୁଯୋଗ ଯୋଗାଇ ଦେବାକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିବଦ୍ଧ। ପୃଥିବୀର କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଏତେ ବଡ଼ ଧରଣର ମତଦାନ ଓ ଲଜିଷ୍ଟିକର ଉଦାହରଣ ନାହିଁ। ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ୭୫ତମ ବାର୍ଷିକୀ ପାଳନ ଅବସରରେ ୧୪ତମ ଜାତୀୟ ମତଦାତା ଦିବସ ଅବସରରେ ଏହି ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି।

ଆରମ୍ଭରୁ ମହିଳାଙ୍କ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ସୁନିଶ୍ଚିତ ହୋଇଥିଲା

ଆଇନ ଓ ନ୍ୟାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅର୍ଜୁନ ରାମ ମେଘୱାଲ ଆରମ୍ଭରୁ ମତଦାନରେ ମହିଳାଙ୍କ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ବିଆର ଆମ୍ବେଦକରଙ୍କୁ ଶ୍ରେୟ ଦେଇଛନ୍ତି। ଆମ୍ବେଦକର ୧୯୨୮ ମସିହାରେ ମହିଳାଙ୍କ ମତଦାନ ଅଧିକାର ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇଥିଲେ। ମତଦାନ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି ନେଇ ମଧ୍ୟ ଇସିଆଇ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛି।

ନିର୍ବାଚନ କମିଶନର ଅନୁପ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଣ୍ଡେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଗତ କିଛିବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ କିଛି କରାଯାଇଛି। ୧୯୫୨ ମସିହାରେ ଏଠାରେ ୧୭୩.୨ ନିୟୁତ ଭୋଟର ଥିଲେ। ଆଜି ଏହି ସଂଖ୍ୟା ୯୬ କୋଟିରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୪୭ କୋଟି ମହିଳା ଭୋଟର ରହିଛନ୍ତି। ପ୍ରଥମ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ମତଦାନ ହାର ୪୫% ଥିବାବେଳେ ଗତ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ଏହା ୬୭%କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଏସବୁ ସତ୍ତ୍ୱେ ୩୦ କୋଟି ଭୋଟର ଭୋଟ ଦେଉନାହାନ୍ତି। ମତଦାନ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହରାଞ୍ଚଳ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆଗ୍ରହର ଅଭାବ, ଯୁବ ଉଦାସୀନତା ଏବଂ ପ୍ରବାସୀ ଶ୍ରମିକ ପ୍ରମୁଖ ଆହ୍ୱାନ। ଇସିଆଇ ଏହି ତିନୋଟି ଦିଗକୁ ଟାର୍ଗେଟ କରୁଛି।